پژوهش های نوین در مطالعات علوم انسانی اسلامی

پژوهش های نوین در مطالعات علوم انسانی اسلامی

تلورانس دینی و اخلاقی در پروتستان مسیحی و ردپای آن در نظام فلسفی کانت

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 استاد یار، گروه فلسفه، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه یاسوج، یاسوج ، ایران
2 کارشناسی ارشد، فلسفه و کلام اسلامی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه یاسوج، یاسوج ، ایران
3 کارشناسی ارشد، ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه یاسوج، یاسوج ، ایران
چکیده
تلورانس، پدیده ای است ذوابعاد و دارای معانی کثیر که در بدو امر، در اروپای دوران رنسانس در زمینه مسائل دینی پدید آمد که بعد ها به سایر حوزه های اخلاقی، سیاسی، فرهنگی، اجتماعی و... سرایت کرد و عبارت بود از حق آزادی در انتخاب مذهب یا هر نوع آزادی در اظهار باور و عقیده. از آنجایی که نقطه عزیمت این مقاله که روش آن از نوع روش کیفی با استفاده از مطالعه هرمنوتیکی شخصیت کانت و متون فلسفی آن و نحله پروتستان می باشد که برای فهم بهتر، نوشته های ایشان به طور مستقیم مورد بررسی قرار گرفته اند و آراء مفسران در این زمینه دخالت داده شده است. پاسخ به این سوال است که، چرا و چگونه می توان رد پای تلورانس دینی و اخلاقی پروتستانی را در کانت مشاهده کرد؟ و مبانی معرفتی تلورانس دینی و اخلاقی پروتستان مسیحی و ارتباط و عدم ارتباط آن دو با کانت به چه شکل  بوده است؟ به تبع بیان معنای وسیعی که از تلورانس آورده شده است می توان گفت که، مذهب پروتستان مسیحی در زمره مذاهبی است که بر اساس تعالیم کتاب مقدس، تغییرات اساسی باورمند و تلوارنس را نسبت به پیروان خود و ادیان دیگر در تمام حوزه های اجتماعی، فرهنگی، سیاسی، دینی، اخلاقی، علمی ، فلسفی و... ابراز نموده است و ایمانوئل کانت که یک فیلسوف مدرن و متأثر از این مذهب و فرقه باپیتسم است، به نسبت سنجی میانِ برداشتِ فلسفی خود از مقوله تلورانس به معنای آزادی، اراده، خود مختاری و وجدان که در بردارنده‌ ی جهت های فلسفی، دینی و اخلاقی بوده است؛ بهره برده است
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Religious and moral tolerance in Protestant Christianity and its traces in Kant's philosophical system

نویسندگان English

Ali Hoseini 1
Mohsen Namazian 2
Zahra Jahanian 3
1 Assistant Professor, Department of Philosophy, Faculty of Literature and Humanities, Yasuj University, Yasuj, Iran
2 Master's degree, Islamic Philosophy and Theology, Faculty of Literature and Humanities, Yasuj University, Yasuj, Iran
3 Master's degree, Persian Literature, Faculty of Literature and Humanities, Yasuj University, Yasuj, Iran
چکیده English

Tolerance is a multidimensional phenomenon with many meanings that initially emerged in Europe during the Renaissance in the field of religious issues, which later spread to other ethical, political, cultural, social, etc. areas, and consisted of the right to freedom of choice of religion or any kind of freedom to express one's beliefs and opinions. Since the starting point of this article, whose method is a qualitative method using a hermeneutic study of Kant's personality and his philosophical texts and the Protestant tradition, for a better understanding, his writings have been directly examined and the opinions of commentators in this field have been included. The answer to this question is why and how can the traces of Protestant religious and moral tolerance be observed in Kant? And what were the epistemological foundations of Protestant Christian religious and moral tolerance and their connection and lack of connection with Kant? Following the broad meaning of tolerance, it can be said that the Protestant Christian religion is among the religions that, based on the teachings of the Holy Bible, have expressed fundamental changes in belief and tolerance towards their followers and other religions in all social, cultural, political, religious, moral, scientific, philosophical, etc. areas. Immanuel Kant, a modern philosopher influenced by this religion and the Baptist sect, has used the ratio between his philosophical understanding of the category of tolerance in the sense of freedom, will, autonomy, and conscience, which includes philosophical, religious, and moral aspects.

کلیدواژه‌ها English

Protestant
Kant
Tolerance
Religious Tolerance
Moral Tolerance
  1. فتحعلی، محمود(1387)، تساهل و تسامح دینی، اخلاقی و سیاسی، قم، موسسه فرهنگی طه.
  2. اسلامی، محمد تقی(1381)، تساهل و تسامح، پژوهش های فرهنگی حوزه علیمه. قم.
  3. ژاندرون، ژولی سادا(1378)، تساهل در اندیشه غرب، ترجمه عباس باقری، چاپ اول، نشر نی، تهران.
  4. فاضل مبیدی، محمد تفی(1379)، مجموعه مقالات تساهل و تسامح، چاپ اول، نشر آفرینه، تهران.
  5. قنبری، بخشعلی(1383)، تساهل در اندیشه غرب، ژولی سادا ژاندرون، عباس باقری، کتاب ماه دین، شماره 83- 84، صص 24- 31.
  6. نوائی، علی اکبر(1379)، تلورانس؛ بنیاد ها و پیامد ها، پژوهش های اجتماعی اسلامی، شماره 23، صص 104تا 127.
  7. رضایی، محمد- بهرام پور(1379)، جایگاه ترویج عدم خشونت، نشریه رسانه، شماره 41، صص12 تا 21.
  8. موسوی بجنوردی، سید محمد(1384)، تعریف اصطلاحی تساهل و تسامح از دیدگاه اسلام و غرب، مجله اخبار ایران، شماره 17، صص 80 تا 82.
  9. خسرو پناه، عبدالحسین(1379)، یازده مغالطه در باب«خشونت»، مجله کتاب نقد، شماره 14 و 15، صص 172 تا 178.
  10. اصفهانی، سجاد(1368)، تساهل و تسامح در دین، علوم قران و حدیث، مجله نور علم، شماره 34، صص 114 تا 128.
  11. عبادیان، محمود(1379)، تساهل سیاسی در فلسفه قدیم و جدید، مجله مفید، شماره 21، صص 67 -
  12. حیدری، سید محمد(1393)، مبانی معرفت شناختی نظریه تساهل و تسامح از منظر فقه، ماهنامه آموزشی اطلاع رسانی، شماره 105.
  13. وحیدی، شهاب الدین(1389)، درآمدی بر آیین پروتستان، نشر ادیان، قم.
  14. مک گراث، آلیستر(1382)، مقدمه ای بر تفکر نهضت اصلاح دینی، ترجمه بهروز حدادی، انتشارات مرکز مطالعات و تحقیقات ادیان و مذاهب، قم.
  15. پاپکین، ریچارد(1389)، کلیات فلسفه، آوروم استرول، ترجمه جلال الدین مجتبوی، انتشارات حکمت، چاپ 27، تهران.
  16. نجات نیا – منصوره، بخشعلی- قنبری(1392)، بررسی و تحلیل ریشه های و زمینه های تاریخی مذهب انگلیکن، مجله معرف ادیان، شماره 15، صص 74 تا 97.
  17. عمادی اندانی، سمیه (1394)، خاستگاه اخلاق مسیحی در عهد جدید، معرفت ادیان، سال ششم، شماره 4، صص 47- 66.
  18. شانظری، جعفر – زارعیان، فائزه (1390)، نگاهی بر مبانی و آموزه های اخلاق مسیحیت، فصلنامه علمی- ترویجی اخلاق، شماره 4، صص 153- 180.
  19. خواص، امیر(1393)، بررسی رابطه دین و اخلاق از نگاه نیچه، موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی، شماره اول، صص 37- 46.
  20. کانت، ایمانوئل(1381)، دین در محدوده عقل تنها، ترجمه منوچهر دره بیدی، انتشارات نقش و نگار، تهران.
  21. ------------ (1392)، نقد عقل عملی، ترجمه انشاالله رحمتی، انتشارات نورالثقلین، تهران.
  22. ---------- (1369)، بنیاد مابعدالطبیعه اخلاق، ترجمه حمید عنایت و علی قیصری، نشر خوارزمی، چاپ اول، تهران.
  23. کورنر، اشتفان(1380)، فلسفه ی کانت، ترجمه عزت الله فولادوند، انتشارات خوارزمی، تهران.
  24. مجتهدی، کریم(1378)، فلسفه نقادی کانت، انتشارات امیرکبیر، تهران.
  25. بخشایش، رضا(1385)، عقل و دین در فلسفه کانت، انتشارات پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، قم.
  26. محمدرضایى، محمد (1379)، تبیین و نقد فلسفه اخلاق کانت، مرکز انتشارات دفتر تبلیغات اسلامى‌، قم.
  27. تمیمی، رقیه(1384)، دین و دینداری و خدا از دیدگاه کانت، سروش اندیشه، شماره 12- 13، صص 149- 166.
  28. قربانی، مهدی(1389)، رابطه دین و دولت در اندیشه کانت؛ نقد و بررسی، معرفت، سال نوزدهم، شماره 150، صص 79 - 94.
  29. کرامتی فرد، رضوانه- اعلی، تورانی(1394)، ارتباط دین و اخلاق از دیدگاه کانت و آیت الله مصباح، معرفت اخلاقی، شماره اول، سال ششم، صص 47- 62.
  30. ابوالقاسم زاده، مجید(1384)، تصویر اخلاقی از جهان(تحلیلی نو از فلسفه کانت)، مجله معرفت، شماره 88، صص30- 40.
  31. میرابیان تبار، مهدی(1389)، اخلاق وظیفه گرایانه کانت، مجله اخلاق، شماره 20، صص 161– 189.
  32. قهرمانی فرد، محمد تقی(1389)، نسبت دین و آزادی در فلسفه کانت، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه اصفهان.
  33. میربک سبزواری، زهرا(1389)، رابطه دین، اخلاق و سیاست در پروتستانتیسم، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه پیام نور، تهران.
  34. نعلی، هلاله(1388)، جلوه های تساهل و تسامح در کلیّات سعدی، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه دولتی یاسوج.
  35. یعقوب یسنا، محمد(1385)، انسان، الزام حق و قانون در فلسفه کانت، سایت خراسان زمین،{ دسترسی،
  36. }http://www.khorasanzameen.net/php/read.php?id=227
  37. صانعی دره بیدی، منوچهر(1384)، جایگاه انسان در اندیشه کانت، {دسترسی
  38. }http://tri.samantarjomeh.ir/index.aspx?fkeyid=&siteid=261&pageid=32738&p=83&showitem=9426{
  39. افشین فرهانچی- زهره رحیمی(1392)، مبانی فلسفه اخلاق{دسترسی
  40. }http://iranethics.ir/page/152/%D9%81%D9%84%D8%B3%D9%81%D9%87
  41. Kant, Immanual (1997) Critique of Practical Reason in M.Gregor (ed.), Universityof California.

Pojman, Louis, P(1999), Ethics, Discovering Right and Wrong, Wadsworth Publishing Company