https://api.lu.ac.ir/ پژوهش های نوین در مطالعات علوم انسانی اسلامی fa daily 1 Mon, 22 Jun 2026 00:00:00 +0330 Mon, 22 Jun 2026 00:00:00 +0330 https://api.lu.ac.ir/article_736599.html هدف: بررسی مؤلفه‌های پارادایمی فرانظریه تکوینی در مقایسه با فرانظریه‌های اثباتی، تفسیری و انتقادی، به‌منظور شناسایی وجوه تمایز و تشابه آن‌ها با یکدیگر. همچنین، با توجه به استوار بودن روش‌های پژوهش بر مفروضه‌های پارادایمی، تبیین تلویحات این مبانی برای روش‌شناسی پژوهش نیز مدنظر بوده است.روش پژوهش: روش این مطالعه، روش تجریدی تکوینی از نوع هستار‌انگاری توصیفی ـ تطبیقی بوده است. در این چارچوب، پرسش‌های اساسی‌ که هر پارادایم باید به آن‌ها پاسخ دهد، از جمله چیستی واقعیت، چیستی معرفت، دیدگاه نسبت به علیت، چرایی و هدف پژوهش، چیستی روش، کیستی انسان، ملاک‌های تبیین صحیح، شواهد معتبر، و نیز دیدگاه نسبت به باور عامه و ارزش‌شناسی، مطرح و بررسی شده‌اند.یافته‌ها: یافته‌های مطالعه نشان داد که هر یک از فرانظریه‌ها به پرسش‌های بنیادین پارادایمی پاسخ‌های متفاوتی می‌دهند و این تفاوت‌ها، جهت‌گیری روش‌شناختی پژوهش را شکل می‌دهد. همچنین، مقایسه فرانظریه تکوینی با فرانظریه‌های اثباتی، تفسیری و انتقادی، وجوه تشابه و تمایز میان آن‌ها را آشکار ساخت.نتیجه‌گیری: با توجه به اینکه مفروضه‌های فرانظریه‌ای، فعالیت‌های پژوهشی محقق، نحوه به‌کارگیری روش‌های پژوهش، چگونگی شناسایی جهان واقع و برون‌دادهای پژوهش را جهت می‌دهند، مفروضه‌های پارادایمی فرانظریه تکوینی، مبتنی بر جهان‌بینی توحیدی و دیدگاه فلاسفه اسلامی، می‌تواند به‌عنوان رهیافتی سودمند برای ورود به سطوح مختلف گفتمان علمی مورد توجه قرار گیرد. https://api.lu.ac.ir/article_730720.html چکیدهمجازات حبس به عنوان یکی از مجازاتهای اصلی در تمامی نظامهای حقوقی بوده و میباشد. کارکردهایمختلفی در طول تاریخ برای مجازات حبس در نظر گرفته شده است که کارکرد اصالحی و بازپروی رامیتوان به عنوان آخرین آنها نام برد که البته این کارکرد نیز در عمل منجر به شکست شده است به نحویکه نمی توان از حبس و زندان انتظار زیادی برای اصالح و بازپروری مجرمین داشت. به همین دلیل رویکردهانسبت به این مجازات تغییر کرده و در بیشتر نظامهای حقوقی اقداماتی در راستای کاهش استفاده از مجازاتحبس در نظر گرفته شده است. مهم این است که با کاهش مجازات حبس، عنصر تناسب در جرم انگاریزایل نشود. قانون کاهش مجازات حبس تعزیری نیز در همین راستا تصویب شده است؛ اما در عمل منجر بهزایل شدن عنصر تناسب در جرم انگاری و در نتیجه بی مجازاتی طیف وسیعی از جرایم به طور مستقیم وغیرمستقیم شده است. به همین دلیل لزوم بازنگری در این قانون، در مدت کوتاهی پس از تصویب و اجرایآن به منظور برقراری تناسب در جرم انگاری برخی از جرایم مشمول این قانون ضروری به نظر می رسد. https://api.lu.ac.ir/article_736886.html هدف: شناسایی اندیشه تاریخ‌نگارانه حافظ‌ابرو و بررسی تأثیر انگاره‌های مشیتی و تقدیرگرایانه بر نگرش او در بازتاب رخدادهای تاریخی و نگارش اثر زبده‌التواریخ، با تمرکز بر چگونگی استفاده از تقدیرباوری برای موجه‌سازی مشروعیت حاکمیت تیموری. روش پژوهش: این پژوهش با رویکرد توصیفی–تحلیلی انجام شده و با بررسی گزارش‌های تاریخی حافظ‌ابرو در آثار او، به‌ویژه زبده‌التواریخ و مجمع‌التواریخ، تلاش کرده است نحوه بازتاب رخدادها و چارچوب فکری او را تحلیل کند. یافته‌ها: نتایج پژوهش نشان می‌دهد که بازتاب رخدادها در زبده‌التواریخ بر مبنای سه محور حکومت‌محوری، نخبه‌گرایی و تقدیرگرایی شکل گرفته است. حافظ‌ابرو در روایت تاریخ کوشیده دیدگاه‌های خود را در راستای اهداف طبقه حاکم، به‌ویژه مخدوم خود، توصیف و تفسیر کند. همچنین نمادها و روایات تاریخی در اندیشه او تحت تأثیر ویژگی‌های شخصی، سبک نگارش و گرایش به سنت تیموری قرار داشته و این عوامل در کنار یکدیگر به شکل‌گیری نوعی وقایع‌نگاری سیاسی در آثار او انجامیده است. نتیجه‌گیری: در نهایت می‌توان گفت که حافظ‌ابرو در گزارش‌های تاریخی خود به قدرت مطلقه موجود التزام داشته و با بهره‌گیری از رویکرد تقدیرگرایانه، به اعطای مشروعیت مذهبی– سیاسی به امرای تیموری و توجیه حکمرانی آنان پرداخته است. بدین ترتیب، تاریخ‌نگاری او در این دوران فراتر از روایت صرفِ وقایع، کارکردی ابزاری برای تثبیت و نهادینه‌سازیِ گفتمانِ قدرت و هژمونیِ سیاسی- مذهبیِ خاندان تیموری یافته است. https://api.lu.ac.ir/article_731372.html امروزه در بسیاری از جنبه های حقوقی و اقتصادی نهادها و سازمان های بین المللی اقدام به تنظیم مقررات برای آزادی کسب و کار می نمایند آزادی کسب کار یکی از شاخصه های توسعه حقوق بشری و هم چنین یکی از شاخصه های  توسعه در اقتصاد بشمار می رود. بر همین اساس مهمترین هدف این تحقیق؛ بررسی شاخصه های  کسب کار آزاد در ایران و اتحادیه اروپا برای رسیدن به اقتصادی پویاتر با حفظ حقوق شهروندان می باشد. پرسش­های تحقیق نیز عبارت است از: 1) مواضع حقوق اقتصادی عمومی ایران  و اتحادیه اروپا در اعمال حقوق رقابت و آزادی کسب و کار چگونه است؟ 2) تاثیر  آزادی کسب و کار و  اعمال حقوق رقابت بر مؤلفه های حقوق شهروندی چگونه است؟ یافته های تحقیق نشان می دهد: نظام حقوق اقتصادی عمومی اتحادیه اروپا با لحاظ کردن آزادی کسب کار و عدم وجود موانع فعالیت های اقتصادی، باعث تسهیل رقابت و منع انحصار گردیده و با اعمال دیرینه قواعد حقوق رقابت، موجبات آزادی کسب و کار را فراهم کرده است؛ اما در نظام حقوق اقتصادی عمومی ایران به علت گستردگی تصدی های دولتی، پدیده اقتصاد شبه دولتی، اجرای نادرست و ناموفق خصوصی سازی و ضعیف و نوپابودن حقوق رقابت، آزادی کسب و کار با چالش های عدیده حقوقی مواجه است که به نوبه خود توسعه حقوق رقابت را تحت الشعاع قرار داده است. و همچنین؛ حقوق رقابت و کسب و کار آزاد  با هدف رفع کاستی‌های بازار و هم‌چنین افزایش رفاه اقتصادی و اجتماعی مصرف‌کننده به وجود آمده‌اند و اصل آزادی کسب و کار که یکی از اصول اساسی حقوق عمومی اقتصادی است، تأثیر بسیار زیادی در سلامت اقتصادی و حقوق شهروندی در جامعه دارد. روش تحقیق در این پژوهش به روش توصیفی-تحلیلی بوده وبا توجه به توصیف های علمی از مطالب استخراج شده با تحلیل های نگارنده روی ابهامات موجود و جایگاه واقعی موضوع را شناخته و مورد بررسی قرار گرفته است. https://api.lu.ac.ir/article_737013.html هدف: بسیاری از تحلیلگران معتقدند خاورمیانه در آینده نزدیک با یک بحران ژئوپلیتیکی جدی در حوزه آب روبه‌رو خواهد شد؛ بحرانی که نشانه‌های آن هم‌اکنون نیز قابل مشاهده است. ایران و عراق به عنوان دو کشور همسایه با مشکل کمبود منابع آبی مواجه‌اند و هر دو از سیاست‌های آبی کشورهای بالادست خود ناراضی هستند. از آنجا که ایران در بالادست بخشی از رودخانه‌های ورودی به عراق قرار دارد، سیاست‌های آبی آن می‌تواند بر مناطق مرزی دو کشور، به‌ویژه از منظر امنیتی، تأثیرگذار باشد. از این‌رو هدف این پژوهش بررسی تأثیرات امنیتی سیاست‌های آبی ایران در مجاورت مرز اقلیم کردستان عراق است. روش پژوهش: در این پژوهش داده‌ها با استفاده از روش‌های کتابخانه‌ای و میدانی گردآوری شده‌اند. تحلیل داده‌ها با رویکرد توصیفی–تحلیلی و با بهره‌گیری از روش دلفی انجام گرفته است. ابزار اصلی گردآوری داده‌ها در بخش میدانی پرسشنامه بوده که توسط کارشناسان و نخبگان حوزه‌های هیدروپلیتیک، علوم سیاسی، جغرافیای سیاسی و مدیریت منابع آب تکمیل شده است. یافته‌ها: نتایج پژوهش نشان می‌دهد سیاست‌ها و اقدامات آبی ایران می‌تواند پیامدهایی نظیر کاهش منابع آب، بروز تغییرات زیست‌محیطی و کاهش تولیدات کشاورزی در اقلیم کردستان عراق به همراه داشته باشد. این پیامدها به نوبه خود می‌تواند زمینه‌ساز واکنش‌های متقابل از سوی اقلیم کردستان و دولت عراق شود. نتیجه‌گیری: بر اساس یافته‌ها، پیامدهای ناشی از سیاست‌های آبی ایران در مناطق بالادست ممکن است به بروز تنش‌ها و افزایش ناامنی در استان کردستان، به‌ویژه در مناطق مرزی، منجر شود. بنابراین مدیریت همکاری‌محور منابع آب و توجه به پیامدهای امنیتی سیاست‌های آبی در مناطق مرزی، برای کاهش تنش‌ها و تقویت ثبات منطقه‌ای ضروری به نظر می‌رسد. https://api.lu.ac.ir/article_737021.html هدف: هدف از این پژوهش، واکاوی چالش‌های فقهی، حقوقی و عملی ماده ۱۲۱۶ قانون مدنی ایران در خصوص مسئولیت مدنی محجورین است. این مطالعه در پی آن است تا با بررسی ابهاماتی نظیر مفهوم ضامن بودن، چگونگی جبران خسارت در صورت عدم تمکن مالی و نقش ولی قهری، راهکارهای بهبود اجرای این ماده را شناسایی کند.روش پژوهش: این تحقیق با رویکردی تحلیلی - تطبیقی انجام شده است. پژوهش حاضر ضمن بررسی عمیق مبانی فقهی و حقوقی ماده ۱۲۱۶ در نظام حقوقی ایران، به مطالعه تطبیقی موضوع در نظام حقوقی انگلیس پرداخته است تا از طریق مقایسه مبانی مسئولیت (تقصیر در برابر خطر)، نقاط قوت و ضعف هر دو سیستم را استخراج نماید.یافته‌ها: یافته‌های پژوهش حاکی از آن است که در حقوق ایران، مسئولیت عمدتاً بر عهده ولی قهری بوده و بر قواعد ضمان قهری و نظریه خطر استوار است، اما محدودیت‌های قانونی و اجرایی، کارآمدی آن را کاهش داده است. در مقابل، نظام حقوقی انگلیس بر مبنای تقصیر و معیارهای نوعی (رفتار معقول) عمل کرده و حتی محجورین را در صورت انحراف از این معیارها مسئول می‌شناسد. همچنین مشخص شد که نظام انگلیس با بهره‌گیری از معیارهای تعدیل‌شده و سازوکارهای بیمه‌ای، در جبران خسارت موفق‌تر عمل می‌کند.نتیجه‌گیری: نتیجه‌گیری پژوهش نشان می‌دهد که برای کارآمدسازی ماده ۱۲۱۶ قانون مدنی، ضرورت دارد تفسیر این ماده با تلفیق نظریه خطر و معیارهای نوعی متناسب با شرایط محجورین بازنگری شود. همچنین پیشنهاد می‌گردد از الگوهای موفق نظام‌های دیگر، مانند توسعه سازوکارهای بیمه‌ای، برای تضمین جبران خسارت زیان‌دیدگان استفاده شود. https://api.lu.ac.ir/article_731531.html همه‌گیری کووید-۱۹ به‌عنوان یک بحران جهانی، نقش و کارویژه‌ی نهادهای بین‌المللی به‌ویژه سازمان بهداشت جهانی را در کانون توجه قرار داد. این مقاله با تمرکز بر مفهوم «حکمرانی مطلوب» به‌عنوان چارچوبی تحلیلی، به بررسی عملکرد سازمان بهداشت جهانی در مقابله با دنیاگیری کرونا می‌پردازد. هدف اصلی آن، تحلیل همسویی یا عدم همسویی اقدامات این سازمان با اصول بنیادین حکمرانی مطلوب، از قبیل شفافیت، پاسخگویی، مشارکت‌جویی، اجماع‌سازی، کارآیی و اثربخشی است. یافته‌های این پژوهش که با روشی توصیفی-تحلیلی و با اتکا به اسناد معتبر گردآوری شده است، نشان می‌دهد که سازمان بهداشت جهانی در این بحران، با چالش‌های متعددی در زمینه‌ی حکمرانی مواجه بوده است. اگرچه این سازمان در عرصه‌هایی مانند تسهیل همکاری‌های علمی، انتشار پروتکل‌های بهداشتی و هماهنگی برای تأمین منابع، گام‌های مثبتی برداشت، اما در ابعادی همچون شفافیت در اعلام به‌موقع اطلاعات، پاسخگویی در قبال تأخیرها و همچنین مدیریت سیاسی بحران و جلب مشارکت حداکثری کشورها با محدودیت‌های جدی روبه‌رو شد. نتیجه‌گیری کلی مقاله حاکی از آن است که اگرچه سازمان بهداشت جهانی به‌عنوان رکن اصلی حکمرانی سلامت جهانی عمل می‌کند، اما برای ایفای نقش مؤثرتر در بحران‌های آتی، نیازمند اصلاحات ساختاری و تقویت مکانیسم‌های حکمرانی مطلوب در درون خود و در تعامل با کشورهای عضو است. https://api.lu.ac.ir/article_735827.html هدف: پژوهش حاضر با هدف بررسی روابط ساختاری بین هوش معنوی، حس انسجام و انعطاف‌پذیری روان‌شناختی در دانشجویان دختر و همچنین تبیین نقش میانجی حس انسجام در این رابطه انجام شد.روش پژوهش: این مطالعه از نوع توصیفی-همبستگی و مبتنی بر مدل‌سازی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری شامل دانشجویان دختر دانشگاه الزهرا در سال تحصیلی ۱۴۰۲-۱۴۰۳ بود که ۲۴۰ نفر از آن‌ها به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. ابزارهای جمع‌آوری داده‌ها شامل پرسشنامه‌های «هوش معنوی کینگ (۲۰۰۸)»، «انعطاف‌پذیری روان‌شناختی رولفس و همکاران (۲۰۱۸)» و «حس انسجام آنتونوسکی (۱۹۸۷)» بود و داده‌ها با استفاده از نرم‌افزارهای SPSS26 و AMOS24 تحلیل شدند.یافته‌ها: نتایج نشان داد که هوش معنوی اثر مستقیم و معناداری بر حس انسجام (ꞵ=0.57, P<0.001) و انعطاف‌پذیری روان‌شناختی (B=0.46, P<0.001) دارد. همچنین، حس انسجام اثر مستقیم و معناداری بر انعطاف‌پذیری روان‌شناختی داشت (B=0.33, P<0.001) و به‌صورت جزئی نقش میانجی در رابطه بین هوش معنوی و انعطاف‌پذیری روان‌شناختی ایفا کرد (B=0.188, P<0.001). در مجموع، هوش معنوی و حس انسجام ۴۹ درصد از واریانس انعطاف‌پذیری روان‌شناختی را تبیین کردند.نتیجه‌گیری: یافته‌ها بر اهمیت تقویت مؤلفه‌های هوش معنوی و حس انسجام برای ارتقای انعطاف‌پذیری روان‌شناختی و بهزیستی دانشجویان دختر تأکید دارند. این نتایج می‌توانند مبنای علمی مناسبی برای طراحی مداخلات و برنامه‌های روان‌شناختی جهت حمایت از دانشجویان باشند. علاوه بر این، پیشنهاد می‌شود در پژوهش‌های آتی، تأثیر سایر متغیرهای روان‌شناختی و محیطی نیز در کنار این مؤلفه‌ها مورد سنجش قرار گیرد تا مدل‌های جامع‌تری برای ارتقای سلامت روان این گروه تدوین گردد. https://api.lu.ac.ir/article_732508.html هدف اصلی پژوهش حاضر آن است که با دقت نظر به ساحات ادبی عصر مشروطه، به تحلیل و فهم رگه‌هایی از فکر و تلقی از مشروطه‌گرایی در متن حقوق عمومی بپردازد. از این رو، هدف تبعی این پژوهش می‌تواند زمینه را برای فهم بهتر برداشت‌ها و دیدگاه‌ها پیرامون دورة مشروطه در نظم حقوق اساسی ایران، تا حدودی مهیا کرده و از این حیث واجد تازگی باشد. این پژوهش با رویکردی تحلیلی- توصیفی و با بهره‌گیری از رهیافتی تاریخی به واکاوی دو منظر شعر و نثر در عصر مشروطه می پردازد. این رو، در مقالة پیش رو با درنگی در مفهوم حکمرانی مشروطه و تأملی گذرا در چیستی آن، به دو ساحت مهم ادبی عصر مشروطه (شعر و نثر) می‌پردازیم که اندیشمندان دوران مورد نظر، برای بیان عواطف و آرا خود بدان تمسک می‌جستند. یافته‌های تحقیق نشان می دهد که بارقه های فکر قانون خواهی و مشروطه‌گرایی، در زمانه پیش از رویداد مشروطه، نخستین بار در قالب اشعاری نغز و پر مغز و مبتنی بر شور و احساس، و همچنین در قالب نمایشنامه‌ها، رساله‌های کوتاه، بیانیه یا شرح خاطرات، تجلی و ظهور و بروز یافته است و هر یک از این آثار به گونه‌ای در انتقال افکار و ذهنیات مشروطه خواهان موثر افتاده است. ایده‌های برآمده از متن نظریات سیاسی و حقوقی با هر منطق و نگرشی که بدان داشته باشیم، به نوعی با ساحت ادبیات و ظرایف و مضامین متون نظم و نثر فارسی گره می‌خورند. https://api.lu.ac.ir/article_734338.html تحولات نظام عدالت کیفری در قبال سلب آزادی محکومان مالی، ناشی از تغییر نگرش مقنن نسبت به منشاء بدهی و ماهیت این حبس است؛ لزوم انطباق قوانین داخلی در این زمینه با تعهدات بین‌المللی، اساسی است که از نظام حقوق بین‌الملل منبعث می‌شود. ماده 11 میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی، به عنوان مهمترین قاعده واجد ضمانت اجرای بین‌المللی در این مورد مقرر می‌دارد: «هیچ‌کس را نمی‌توان صرفاً به علت ناتوانی در ایفای تعهدات قراردادی خود زندانی نمود».همچنین اصل 40قانون اساسی مقرر نموده است:«هیچکس نمی‌تواند اعمال حق خویش را وسیله اضرار به غیر یا تجاوز به منافع عمومی قرار دهد». مقررات فعلی ایران در خصوص نحوه برخورد با محکومان مالی اگرچه نسبت به سابق در مسیر میثاق قرار گرفته است، در تعارض با این ماده از میثاق است. اثر حاضر به دنبال تبیین ماهیت حبس ناشی از محکومیت‎‌های مالی با رویکرد به میثاق حقوق مدنی و سیاسی است. نتایج تحقیق نشان می‌دهد،اگرچه ایرادات سابق با تصویب قانون نحوه اجرای محکومیت‌های مالی تا حدود زیادی برطرف شده، مقنن سازوکار جدیدی را برای این منظور مشخص نکرده است و وجود برخی از بدهی‌ها ممکن است منجر شود که فرد به دلیل عدم پرداخت بدهی و براساس مقرارت قانونی مندرج در قانون آیین دادرسی و قانون مالیات‌ها به زندان برود اما این حبس منافاتی با مقررات میثاق ندارد.روش تحقیق توصیفی تحلیلی است و برای گردآوری ادبیات موضوع از روش کتابخانه ای و به طریقه فیش‌برداری از مطالب و تجزیه و تحلیل مطالب استفاده شده است. https://api.lu.ac.ir/article_734592.html پژوهش حاضر با هدف شناسایی و اولویت بندی عوامل پیشایندی و پسایندی پیاده سازی فنآوری کودکان هوشمند در آموزش درس فارسی انجام شد. جهت گردآوری داده‌های پژوهش در فاز کیفی از ابزار مصاحبه و در فاز کمّی از ابزار پرسشنامه خبرگان استفاده گردید. به‌منظور تجزیه ‌و تحلیل داده‌های گردآوری شده از نرم افزار اطلس تی آی و همچنین اکسل استفاده شد. بر اساس روش تحلیل محتوا 12 مقوله اصلی که نشاندهنده ی عوامل پیشایندی و پسایندی پیاده سازی فنآوری کودکان هوشمند در آموزش درس فارسی است، شناسایی گردید. به منظور اولویت بندی عوامل پیشایندی و پسایندی پیاده سازی فنآوری کودکان هوشمند در آموزش درس فارسی در آموزش درس فارسی، میانگین فازی زدایی شده نظرات خبرگان در مرحله دوم ملاک اولویت بندی عوامل قرار گرفت و نتایج نشان داد مولفه های «فرم معلم هوشمند»، «کیس هوشمند»، «فرم بچه های هوشمند» و «ارتقای هوش دیجیتال کودکان» به ترتیب در اولویت های اول تا چهارم عوامل پیشایندی پیاده سازی فنآوری کودکان هوشمند در آموزش درس فارسی قرار دارند. https://api.lu.ac.ir/article_735035.html این پژوهش با هدف بررسی تأثیر آموزش مبتنی بر تصویرسازی ذهنی بر ماندگاری جبری مفاهیم و مطالب درس ریاضی در دانش‌آموزان انجام شد. روش مطالعه به‌صورت نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون–پس‌آزمون همراه با گروه کنترل و آزمون پیگیری دو هفته‌ای اجرا گردید. جامعه آماری شامل دانش‌آموزان پایه دهم نواحی یک و دو آموزش و پرورش شهر زاهدان در سال تحصیلی ۱۴۰۱–۱۴۰۲ بود که از میان آن‌ها ۸۰ نفر به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و به ‌طور تصادفی در دو گروه آزمایش (۲۰ دختر و ۲۰ پسر) و کنترل (۲۰ دختر و ۲۰ پسر) قرار گرفتند. در آغاز پژوهش، پیش‌آزمونی برای سنجش دانش اولیه هر دو گروه اجرا شد. سپس گروه آزمایش آموزش مبتنی بر تصویرسازی ذهنی را دریافت کرد، در حالی‌که گروه کنترل آموزش‌های مرسوم را طی نمود. پس از اتمام دوره آموزشی، پس‌آزمون و در ادامه، آزمون پیگیری برای سنجش ماندگاری مطالب پس از دو هفته برگزار شد. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار SPSS نسخه ۲۴ و آزمون‌های تی همبسته و تحلیل کوواریانس (ANCOVA) تحلیل گردیدند. سطح معناداری برای تمام آزمون‌ها 05/0 در نظر گرفته شد. نتایج آزمون تی همبسته نشان داد که نمرات پس‌آزمون و پیگیری در گروه آزمایش به‌طور معناداری نسبت به پیش‌آزمون افزایش یافته‌اند (p < 0/05)، در حالی‌که در گروه کنترل تفاوت معناداری مشاهده نشد. همچنین نتایج تحلیل کوواریانس نشان داد که آموزش مبتنی بر تصویرسازی ذهنی تأثیر مثبت و معناداری بر ماندگاری مفاهیم ریاضی دارد (p < 0/001). https://api.lu.ac.ir/article_735187.html پاسخ به فعالیت‌ها و اقدامات جریان وهابیت به مثابه پدیده جنایی، مستلزم اتّخاذ سیاست جناییِ سنجیده و مرتبط با آموزه‌های جرم‌شناسی و همچنین بهره‌گیری از ابزارهای مختلف آن از جمله پاسخ-های کنشی جامعه مدار است که در پژوهش حاضر با شیوه توصیفی _ تحلیلی به این پاسخ‌ها پرداخته شده است. یافته‌ها مؤید آن است که علیرغم فقدان الگوهای منسجم در پاسخهای جامعه‌مدار، در ارتباط با پدیده جنایی وهابی‌گری، متناسب با عوامل و بسترهای گرایش به آن، پاسخ‌های کنشی جامعه‌مدار گوناگونی، قابل طراحی و اِعمال است و از مهمترین آنها می‌توان به پاسخهای اِقناع‌محور نظیر گفت‌وگوی چهره‌به‌چهره و مناظره علمی-اعتقادی، پاسخ‌های کرامت‌محور نظیر پاسداشت کرامت انسانی در کاهش دامنه و اَشکال این پدیده جنایی، پاسخ‌های آموزش محور همچون آموزش در رفع نابسامانیِ خانوادگی و تعدیل مهارت مرتکب در توجیه انجام پدیده جنایی و پاسخ‌های رسانه‌ای نظیر ایجاد فضای رقابتی رسانه‌ای و بهره‌گیریِ همزمان از ظرفیت‌ رسانه ملّی اشاره نمود. نتایج حاکی از آن است که فقدان رویکرد مشارکتی، عدم توجه به ملاحظات محلّی و فقدان انسجام در وظایف قانونیِ نهادهای متولّی، از مهمترین کاستی‌های سیاست جنایی کنونی ایران درخصوص پاسخ‌های کنشی جامعه‌مدار به جریان وهابیت است. https://api.lu.ac.ir/article_735496.html یهود از جمله اقوام کهن می باشد که با ظهور موسی (ع) به او ایمان آورده و از ادیان توحیدی می رفت که با مهاجرت یهودیان از مصر به آسیا پراکنده شدند. در زمان سلطنت ذونواس حمیری بر یمن این پادشاه به این آیین گروید و با تعصب و اقداماتی که در قبال این آیین در جنوب عربستان انجام داد باعث آزار مسیحیان شد. از طرف دیگر مسیحیان در جهان آن روز مورد حمایت روم شرقی بودند. مسیحیان فراری این دولت را به مداخله ترغیب کردند چون لشکرکشی برای این دولت میسر نبود، امپراتور روم، دولت حبشه را که از هم پیمانان روم بود را به حمله به یمن تحریک کرد که با لشکرکشی حبشیان به یمن، ذونواس سقوط کرد. این مقاله در پی بررسی این مسئله هست که آیا آیین یهود باعث سقوط ذونواس شد یا عوامل دیگری نیز در این سقوط نقش داشتند؟ با بررسی مواضع سیاسی و اقتصادی امپراتور روم شرقی می توان به این نتیجه رسید که آزار مسیحیان توسط ذونواس تنها عامل توجه و تحریک حبشه توسط روم شرقی برای براندازی ذونواس نبوده است. https://api.lu.ac.ir/article_735245.html منطقه ‏ی راهبردی و استراتژیک خاورمیانه یکی از کانون‏ های بحران ‏زا و ناامن جهان شناخته می ‏شود. تنوع قومی و قبیله‏ ای، پتانسیل ظهور گروه ‏های تروریستی در آن، نگاه ویژه قدرت ‏های بین ‏المللی، روابط مبتنی بر رقابت-تخاصم و در نهایت منابع سرشار انرژی از جمله عوامل موثر در اهمیت، جایگاه و بحران ‏زا بودن این منطقه است. این عوامل، طی دهه‏ های بسیاری باعث غلبه‏ ی انگاره ‏های سنتی امنیت در منطقه و تقابل بازیگران آن نسبت به یکدیگر شده است. اما در سال‏ های گذشته متاثر از ظهور مولفه ‏هایی نو، این ساختار سنتی با تغییر محسوسی مواجه شده است. با هدف احصاء این الگو‏های جدید، سوال این پژوهش آن است که: کدام الگو‏های نوظهور تسهیل بازاندیشی در ساختار امنیتی منطقه ‏ی خاورمیانه را ‏ممکن ساخته است؟ یافته ‏های پژوهش حاکی از آن است که در پیوست با تحولات سطح کلانِ نظام بین ‏الملل، شیفت پاردایمی به سمت شرق، سیاسی شدن عرصه‏ های تقابل‏، مفهوم ‏سازی جدید از همکاری و تغییر مبانی امنیت ‏ساز مولفه ‏های جدید بروز یافته در خاورمیانه هستند که بازنگری ساختار امنیتی این منطقه را اجتناب ‏ناپذیر کرده است. روش این پژوهش توصیفی- تحلیلی بر پایه ‏ی داده ‏های کتابخانه ‏ای و اسنادی است. https://api.lu.ac.ir/article_735470.html هدف: این پژوهش به منظور طراحی مدل توسعه کسب و کار مدارس دوره دوم متوسطه شهرخرم آباد صورت پذیرفت. روش: روش پژوهش از حیث هدف کاربردی و از لحاظ شیوه کیفی-نظریه داده بنیاد کلاسیک صورت پذیرفت.میدان پژوهش شامل کلیه اساتید رشته مدیریت آموزشی در سطح کشور در سال 1404-1403 و شیوه نمونه گیری ، هدفمند مبتنی بر ملاک و تا حد اشباع داده ها به تعداد 22 نفر ادامه یافت.ابزار پژوهش، مصاحبه عمیق بوده است. پس از جرح و تعدیل تحلیل مصاحبه ها، داده های استخراج شده مورد تأیید قرار گرفت.برای تجزیه و تحلیل داده های مستخرجه از روش کُد گذاری باز، کُدگذاری محوری و کُدگذاری انتخابی استفاده بعمل آمد. یافته ها: طور کلی نتایج نشان داد، مدل توسعه کسب و کار مدارس دوره دوم متوسطه مشتمل بر ابعاد دهگانه(نهادی-اجتماعی،بهره گیری از نظام منتورینگ، بازاریابی آموزشی،برندسازی خدمات دهی، بروز رسانی نظام آموزش، توانمندسازی معلمان، تولید محصول آموزشی، سرمایه گذاری آموزشی، کبفیت بخشی آموزشی، تصمیم گیری های عقلانی) بوده است. https://api.lu.ac.ir/article_735853.html عقود و ایقاعات از مهم‌ترین اعمال حقوقی هستند که بر پایه اراده افراد شکل می‌گیرند. در واقع، اراده نیروی اصلی ایجادکننده روابط حقوقی به شمار می‌آید. در علم حقوق، آزادی افراد در ایجاد روابط حقوقی با اصل «حاکمیت اراده» توجیه می‌شود. این اصل ریشه در مفاهیمی مانند کرامت انسانی و اختیار انسان در تعیین سرنوشت خود دارد و با ماهیت اجتماعی زندگی بشر نیز سازگار است. بر اساس این اصل، دولت‌ها معمولاً در حوزه حقوق خصوصی مداخله نمی‌کنند و افراد می‌توانند با تکیه بر اراده و خواست خود روابط حقوقی مورد نظرشان را شکل دهند. اشخاص با توجه به نیازها، منافع و انگیزه‌های خود به انعقاد قراردادها یا انجام اعمال یک‌جانبه اقدام می‌کنند و از این طریق روابط اقتصادی و اجتماعی خویش را تنظیم می‌نمایند. به همین دلیل، اصل حاکمیت اراده نقش مهمی در تضمین آزادی قراردادی و شکل‌گیری روابط حقوقی مبتنی بر رضایت طرفین دارد. این اصل امروزه یکی از مبانی اساسی حقوق قراردادها در بسیاری از نظام‌های حقوقی جهان محسوب می‌شود. https://api.lu.ac.ir/article_735498.html هدف: این پژوهش باهدف پیش بینی خود ارزشمندی دانشجویان براساس میزان گرایش به شبکه های اجتماعی در دانشجویان دانشگاه آیت اله العظمی بروجردی انجام شد. روش شناسی: پژوهش توصیفی و از نوع همبستگی بود. جامعه آماری شامل کلیه دانشجویان دانشگاه آیت اله بروجردی به تعداد 5247 نفر بود. با روش نمونه گیری طبقه ای تعداد 358 نفر انتخاب و به پرسشنامه اعتیاد به اینترنت یانگ (1999) و خودارزشمندی کوپر اسمیت (1967) پاسخ دادند. یافته ها: نتایج نشان داد بین میزان گرایش به شبکه های اجتماعی و خودارزشمندی(302/r= و000/0 p= ) و همچنین مولفه های آن (به استثنای خودارزشمندی اجتماعی) رابطه مثبت و معنا داری وجود دارد. نتایج تحلیل رگرسیون نشان داد که میزان خودارزشمندی کلی و مولفه های آن(به استثنای خودارزشمندی اجتماعی) در دانشجویان براساس میزان گرایش به شبکه های اجتماعی به اندازه 2/30 درصد قابل پیش بینی است. نتیجه گیری: فرد کاربر با استفاده هدفمند، آگاهانه و توانایی کنترل و مدیریت توام با سواد رسانه ای از شبکه های اجتماعی می تواند همراه با استفاده از شبکه های اجتماعی وضعیت خود ارزشمندی خود را بهبود بخشیده و افزایش دهد. https://api.lu.ac.ir/article_735506.html هدف: هدف این پژوهش، بررسی تأثیرات تغییرات اقلیمی بر تحول ساختار جرایم زیست‌محیطی در ایران و آسیب‌شناسی کاستی‌های تقنینی و سیاست کیفری کشور در مقابله با جرایم نوظهور اقلیمی است.روش پژوهش:این پژوهش با بهره‌گیری از روش تحلیلی ـ توصیفی و با استناد به منابع مکتوب و داده‌های میدانی انجام شده است. رویکرد تحلیلی انتقادی و تحلیل قوانین فعلی، پایه اصلی بررسی چالش‌های موجود در زمینه مقابله با جرایم زیست‌محیطی مرتبط با تغییرات اقلیمی بوده است.یافته‌ها: یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که نظام تقنینی و سیاست کیفری ایران در مواجهه با جرایم اقلیمی نوظهور با چالش‌های عمده‌ای همچون فقدان جرم‌انگاری اختصاصی، ضعف مکانیسم‌های پیشگیرانه و جبرانی، و ابهام در مرزبندی مسئولیت‌های حقوقی و کیفری روبرو است. همچنین، پژوهش ظرفیت‌های نظری فقه امامیه (از جمله قواعد لاضرر، تسبیب، اتلاف و حرمت افساد فی‌الارض) را به عنوان پایه‌ای محکم برای گسترش مسئولیت کیفری و طراحی سیاست‌های پیشگیرانه و جبرانی تحلیل کرده است.نتیجه‌گیری: نتیجه‌گیری پژوهش بر این امر تأکید دارد که مقابله مؤثر با جرایم نوپدید اقلیمی، مستلزم هم‌سویی نظام‌مند قواعد فقه امامیه با بازنگری راهبردی در متون تقنینی و تقویت تعامل بین قانون‌گذاران، فقها و متخصصان محیط زیست است. تدوین جرم‌انگاری‌های انعطاف‌پذیر و تضمین مکانیسم‌های بازگشت اکوسیستم‌ها، به عنوان پیش‌شرط تحقق سیاست جنایی محیط زیست پایدار و حفظ منافع جمعی و بین‌نسلی در شرایط بحران اقلیمی ضروری است. https://api.lu.ac.ir/article_735517.html هدف پژوهش: ورزش در جهان امروز به صنعتی چند بعدی با آثار اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی تبدیل شده است. در این چارچوب، پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش اسپانسرینگ شرکت‌های نفتی در ورزش ایران و مقایسه آن با عملکرد شرکت‌های بین‌المللی همچون شِل، بریتیش پترولیوم، توتال و آرامکو انجام شده است؛ امری که به عنوان بخشی از مسئولیت اجتماعی شرکت‌ها اهمیت یافته است. روش پژوهش: پژوهش با روش توصیفی–تحلیلی انجام شده و به تحلیل سازوکارهای حمایت مالی شرکت‌های نفتی در ایران و مقایسه آن با الگوهای جهانی می‌پردازد. یافته‌ها: بررسی‌ها نشان می‌دهد که شرکت‌های نفتی در سطح جهانی با بهره‌گیری از سازوکارهای شفاف و مبتنی بر ارزیابی، اسپانسرینگ را به ابزاری برای سرمایه‌گذاری پایدار و بهبود تصویر زیست‌محیطی خود تبدیل کرده‌اند. در ایران، نبود چارچوب مالی منظم و فقدان نظام ارزیابی، موجب شده بخش زیادی از حمایت‌های ورزشی به‌ویژه در فوتبال فاقد بازده اقتصادی و اجتماعی باشد. همچنین بررسی‌ها تأکید می‌کند که سیاست‌های حمایتی باید از هزینه‌کردهای مقطعی به سمت سرمایه‌گذاری در ورزش‌های پایه و همگانی تغییر یابد؛ حوزه‌هایی که می‌توانند اشتغال‌زایی، توسعه صنایع ورزشی، تقویت اقتصاد محلی و ارتقای سلامت و بهره‌وری جامعه را در پی داشته باشند. نتیجه‌گیری: در نهایت، چنانچه شرکت‌های نفتی ایران با بهره‌گیری از الگوهای بین‌المللی، شفافیت مالی، ارزیابی آثار اجتماعی و زیست ‌محیطی و تنوع‌بخشی به حوزه‌های حمایتی را در سیاست‌های اسپانسرینگ خود نهادینه کنند، می‌توانند نقشی مؤثر و ماندگار در مسیر توسعه پایدار کشور ایفا کنند. https://api.lu.ac.ir/article_735518.html شهرهای معاصر با چالش جدی کاهش امنیت بصری و فرسایش هویت فرهنگی-اجتماعی مواجه‌اند که این امر مانعی اساسی در مسیر تحقق تمدن نوین اسلامی محسوب‌می‌شود. کمبود الگوهای عملیاتی مبتنی‌بر اصول اسلامی برای طراحی فضاهای شهری امن و هویت‌مند، ضرورت انجام مطالعات تخصصی در این حوزه را آشکار می‌کند. این پژوهش با هدف تحلیل نقش امنیت بصری شهری در شکل‌گیری هویت فرهنگی- اجتماعی شهروندان اصفهان و ارائه الگویی کاربردی برای تحقق تمدن نوین اسلامی در شهرسازی معاصر انجام شده‌است. مطالعه حاضر با رویکرد توصیفی-تحلیلی و با استفاده از روش اسنادی- کتابخانه‌ای، محورهای تاریخی شهر اصفهان شامل میدان نقش جهان، چهارباغ عباسی، جلفا و بیدآباد را بررسی کرده است. داده‌های تحقیق از طریق مطالعات کتابخانه‌ای، مشاهدات میدانی و تحلیل کیفی عناصر معماری جمع‌آوری‌شده‌اند. نتایج نشان‌می‌دهد که در محورهای مطالعه‌شده، امنیت بصری موجب افزایش تقریبی 40 درصد حس تعلق به مکان و 35 درصد افزایش مشارکت شهروندان در رویدادهای فرهنگی شده‌است. همچنین کاهش 25 درصد آمار جرم و جنایت در مناطق دارای امنیت بصری بالا مشاهده شده‌است. عناصر امنیت بصری شامل مشربیه‌ها، حیاط‌های مرکزی، نورپردازی هوشمند و طراحی سلسله‌مراتبی فضاها، نقش کلیدی در تقویت هویت اسلامی-ایرانی و ایجاد محیط‌های شهری امن داشته‌اند. https://api.lu.ac.ir/article_735630.html اختلال بدریخت‌انگاری بدن نوعی اختلال روانی است که در آن فرد به‌طور مکرر و افراطی درگیر نگرانی درباره نقص یا عیبی در ظاهر خود می‌شود، در حالی که این نقص واقعی نیست یا بسیار جزئی است. این اشتغال ذهنی باعث اضطراب، کاهش عملکرد اجتماعی و رفتارهای تکراری مانند نگاه‌کردن مداوم در آینه یا مقایسه خود با دیگران می‌شود. پژوهش حاضر با هدف تعیین اثربخشی درمان شناختی-رفتاری بر اضطراب ظاهر، ناگویی هیجانی و خودشفقت‌ورزی دختران دارای اختلال بدریخت انگاری بدن انجام شد. روش پژوهش حاضر شبه‌تجربی از نوع پیش‌آزمون-پس ‌آزمون با گروه آزمایش و گواه بود. جامعه آماری این پژوهش دختران مبتلا به اختلال بدریخت‌انگاری بدن شهر اردبیل در سال 1403 بودند. با توجه به ملاک‌های ورود به پژوهش 36 دختر به صورت تصادفی در گروه آزمایش و گواه جایدهی شدند. گروه‌ها با پرسشنامه‌های اختلال بدریخت‌انگاری بدن، اضطراب ظاهر، ناگویی هیجانی و خودشفقت‌ورزی مورد سنجش قرار گرفتند. پس از 10 جلسه 90 دقیقه‌ای درمان‌شناختی-رفتاری برای گروه آزمایش، مجددا شرکت-کنندگان به پرسشنامه پژوهش پاسخ دادند. داده‌ها با آزمون تحلیل کوواریانس چند متغیره SPSS-27 تحلیل شدند. نتایج پژوهش حاضر نشان داد که درمان‌شناختی-رفتاری به طور معناداری باعث افزایش خودشفقت‌ورزی و کاهش اختلال بدریخت‌انگاری بدن، اضطراب ظاهر، دشواری در شناسایی احساسات، دشواری در توصیف احساسات، تفکر بیرون‌مدار در دختران نوجوان شده است (01/0>P). درمان شناختی-رفتاری به طور معناداری باعث کاهش علائم اختلال بدریخت‌انگاری بدن، اضطراب ظاهر و ناگویی هیجانی و افزایش خودشفقت‌ورزی در دختران نوجوان شد. این یافته‌ها مؤید اثربخشی درمان‌شناختی-رفتاری‌به عنوان رویکردی کارآمد برای بهبود جنبه‌های روان‌شناختی مرتبط با اختلال بدریخت‌انگاری بدن است. https://api.lu.ac.ir/article_735720.html زمینه و هدف: هدف از انجام این پژوهش شناسایی رویکرد سیاست جنایی ایران در قبال جرائم زیست محیطی در قلمرو سیاست کیفری ایران است. روش: پژوهش حاضر، با روش توصیفی- تحلیلی و گردآوری اطلاعات از کتابخانه‌های تخصّصی حقوقی و نرم‌افزارهای علوم اسلامی است. یافته‌ها: حفاظت از محیط زیست که به عنوان یکی از اساسی ترین نیازهای بشری برای ادامه حیات شناخته شده است، امروزه به یکی از مشکلات و دغدغه های جوامع تبدیل گشته که با توسعه صنعت و تکنولوژی صدمات جبران ناپذیری به آن وارد شده است. بنابراین حفاظت از محیط زیست بالاخص در حوزه مطالعات جرایم زیست محیطی کلان و فراملی، به یک ارزش اخلاقی و اجتماعی تبدیل گشته است که حمایت کیفری و غیر کیفری از آن، ضروری می نماید. در کشور ما شمار قوانینی که در راستای حمایت از محیط زیست وضع گردیده بسیار می‌باشد و این قوانین غالباً در برگیرنده حمایت کیفری از محیط زیست هستند که در واقع سیاست کیفری به تنهایی قادر به رفع مشکلات در این زمینه نمی‌باشد و سیاست کیفری زمانی مؤثر واقع می‌شود که هم ردیف با اقدامات سرکوب گرانه، اقدامات پیشگیرانه را نیز به کار گرفته باشد. بدین جهت در قلمرو سیاست جنایی جرایم زیست محیطی دو راهبرد سیاست کیفری و پیشگیری مطرح می شوند که سیاست کیفری به معنای اقدامات واکنشی رسمی از جانب دولت و نهادهای وابسته است و پیشگیری نیز به مفهوم اتخاذ اقدامات پیشگیرانه مانند پیشگیری اجتماعی و پیشگیری وضعی برای مبارزه با جرایم زیست محیطی می‌باشد. https://api.lu.ac.ir/article_735782.html چکیده سلامت روان به عنوان یکی از ابعاد مهم بهزیستی انسان، به‌ویژه تحت تأثیر اختلالاتی چون اضطراب و افسردگی، اهمیت ویژه‌ای دارد. در سال‌های اخیر، توجه به معنویت به عنوان مکمل درمان‌های روان‌شناختی افزایش یافته است. پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش معنویت و آموزه‌های دینی در ارتقای سلامت روان و کاهش آشفتگی‌های روان‌شناختی انجام شد. این مطالعه با رویکرد کیفی و روش تحلیل تماتیک، از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با ۱۸ روان‌شناس و مشاور دارای تجربه بالینی صورت گرفت. داده‌ها پس از کدگذاری، در قالب ۹ مقوله اصلی از جمله توحید و آرامش قلبی، توکل به خداوند در مواجهه با مشکلات، نقش دعا و ذکر در کاهش اضطراب، ارتباط معنوی با خدا، ایمان به آخرت، و خدمت به دیگران دسته‌بندی شدند. یافته‌ها نشان داد که باور به توحید و اتکا بر حکمت الهی، دعا و ذکر، و تمرکز بر آخرت به عنوان راهکارهایی مؤثر در مقابله با اضطراب و افسردگی عمل می‌کنند. شرکت‌کنندگان افزایش تاب‌آوری، احساس امنیت درونی و آرامش روانی خود را نتیجه‌ی تکیه بر معنویت دانستند. در مجموع، نتایج پژوهش بیانگر آن است که معنویت توحیدی مبتنی بر آموزه‌های اسلامی می‌تواند به عنوان رویکردی فرهنگی و مکمل درمان‌های روان‌شناختی، در ارتقای سلامت روان و بهبود کیفیت زندگی مؤثر واقع شود. https://api.lu.ac.ir/article_735788.html تعارض منافع یکی از چالش‌های اخیر حکمرانی آموزشی در جمهوری اسلامی ایران بوده که توانسته است سیاستگذاری در نظام آموزش و پرورش را به نفع گروه‌های خاص منحرف و مانع از تحقق عدالت آموزشی شود. تعارض منافع را می توان شرایطی تعریف کرد که منافع و اهداف یک شخص یا سازمان در یک جایگاه و موقعیت سیاستگذاری با سایر منافع پیدا و پنهان وی در تعارض قرار بگیرد. لذا پژوهش حاضر از یک سو به دنبال تبیین و تحلیل زمینه‌های فرهنگی تعارض‌ساز تأثیرگذار بر سیاستگذاری در آموزش و پرورش و از دیگر سو ارائه راهکارهایی در راستای بهبود و کیفیت‌بخشی فرایند سیاستگذاری در آموزش و پرورش است. در این خصوص سؤال پژوهش این است که چگونه می‌توان عوامل و شرایط فرهنگی مؤثر بر شکل‌گیری تعارض منافع در فرایند سیاستگذاری آموزش و پرورش که در ارتباطی متقابل و دوسویه هستند را تبیین و تحلیل نمود؟ متغیر مستقل پژوهش، تعارض منافع و متغیر وابسته سیاستگذاری در آموزش و پرورش می باشد. داده‌های پژوهش از طریق اسناد و مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با خبرگان حوزه آموزش و پرورش گردآوری شده‌اند. یافته‌های نهایی حاصل از تحلیل کدها نشان می‌دهند که عوامل و شرایطی نظیر: 1-جغرافیای فرهنگی ضعیف، 2-ضعف گفت‌وگو و فقدان گفتمان متوازن و سازنده، 3-هویت تاریخی رها شده از جمله مقوله‌های اصلی هستند که بصورت دوسویه نسبت به تعارض منافع در فرایند سیاستگذاری آموزش و پرورش تأثیرگذار بوده‌اند. https://api.lu.ac.ir/article_735823.html پژوهشگران حوزۀ جامعه‌شناسی تاریخی از جمله احمد اشرف، دیدگاههای مختلفی در ارتباط با بررسی وضعیت توسعه‌نیافتگی تاریخی ایران ارائه داده‌اند. هدف پژوهش پیش‌رو، بررسی و ارزیابی دیدگاه احمد اشرف، در ارتباط با تبیین و توصیف عوامل تاریخی توسعه‌نیافتگی تاریخی ایران بوده‌ است. تئوری‌های شیوۀ تولید آسیایی، جامعۀ آبی ویتفوگل و پاتریمونیال وِبر، سه رویکرد تاثیرگذار بر نگرش احمد اشرف می‌باشد، بر اساس نظریۀ شیوۀ تولید آسیایی و جامعۀ آبی، شرایط جغرافیایی و اقلیمی در شکل‌گیری نظامات اجتماعی و سیاسی بیشترین تأثیر را دارا می‌باشد. در نظام‌های پاتریمونیال نیز فرمانروایان با خودسری و کنترل فعالیت‌های تولیدی، راه رشد و توسعه سرمایه‌داری نوین را سد می‌کردند. روش پژوهش در مقاله حاضر، توصیفی و تحلیل محتوایی- تاریخی رویکرد احمد اشرف در باب موانع توسعه‌یافتگی به شیوۀ استخراج داده‌های از شواهد و منابع تاریخی بوده است. نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که با وجود کاستی‌های روشی و محتوایی پژوهشهای اشرف؛ رویکرد وی در باب توسعه-نیافتگی تاریخی ایران؛ به تأثیرگذاری عوامل مختلفی از جمله مؤلفه‌های جغرافیایی، عدم استقلال نهادهای شرقی، عدم استقلال اصناف، فقدان شکل‌گیری طبقه تجار مستقل و قدرتمند، تهاجم ایلات و اقوام، ناامنی، استبداد داخلی و استعمار خارجی در صورت‌بندی اجتماعی جامعۀ ایران اشاره دارد. با این حال وجه غالب تبیین‌های مورد نظر وی، مبتنی بر تئوری پاتریمونیال بوده است. https://api.lu.ac.ir/article_735901.html این پژوهش با هدف اصلی واکاوی ماهیت فقهی-حقوقی نکاح موقتی که عرفاً تحت عنوان «صیغه نود و نه ساله» شناخته می‌شود، صورت پذیرفته است. مسئله محوری تحقیق بر این محور استوار است که آیا طولانی بودن مدت این عقد، سبب خروج آن از شمول نکاح منقطع و ترتب احکام نکاح دائم می‌گردد؟ در این راستا، با بهره‌گیری از روش توصیفی–تحلیلی و مطالعات کتابخانه‌ای، دیدگاه‌های فقهی موجود و ادله آن‌ها مورد ارزیابی قرار گرفت. یافته‌های پژوهش نشان داد که شرط اصلی نکاح موقت، یعنی ذکر مدت معین، در این عقد محقق است و شارع حدّی برای قلت یا کثرت این مدت تعیین نکرده است. نتایج اصلی تحقیق عبارتند از: اولاً، قول مشهور مبنی بر مصداق نکاح موقت بودن این عقد صحیح است؛ ثانیاً، صحت و جایز بودن این نکاح شرعاً ثابت گردید؛ ثالثاً، آثار نکاح موقّت بر آن مترتب می‌شود؛ و رابعاً، اقوال مخالف (بطلان یا ترتب آثار دائم) قابل دفاع نیستند. بنابراین، این عقد از منظر مبانی شرعی، نکاح موقّت محسوب شده و احکام مختص به آن بر آن جاری است. https://api.lu.ac.ir/article_738860.html هدف: قرآن کریم در سیر نزول تدریجی خود، شخصیت حضرت ابراهیم (ع) را نه به صورت یکباره، بلکه در قالب مراحل تربیتی و تکاملی به تصویر کشیده است. روش: این مقاله با رویکرد «تفسیر تنزیلی» و روش «تحلیل کیفی ـ تربیتی» و با بهره‌گیری از ترتیب نزول آیات، فرآیند شخصیت‌پردازی قرآن از حضرت ابراهیم را از آغاز دعوت تا مقام امامت امت بررسی می‌کند. یافته ها: یافته‌ها نشان می‌دهد که الگوی قرآنی در سوره‌های مکی نخستین، ابراهیم(ع) را در نقش «جستجوگر حقیقت» معرفی می‌کند؛ انسانی که با تفکر در آفاق و انفس از شرک به توحید می‌رسد. در مراحل میانی نزول، مؤلفه‌هایی چون «آزمون‌های سخت» و «هجرت» برجسته می‌شوند و ابراهیم(ع) به‌عنوان الگوی تسلیم و صبر معرفی می‌گردد. در آیات مدنی و متأخر مکی، شخصیت وی به «امامت امت» و «اسوه امت اسلامی» تکامل می‌یابد. این سیر نزولی نشان می‌دهد که قرآن، تربیت دینی را از مرحله پرسشگری و جستجوی درونی آغاز، سپس با آزمایش و هجرت تثبیت و نهایتاً به جایگاه اجتماعی رهبری امامت ختم می‌کند. نتیجه گیری: نتایج تحقیق نشان می‌دهد که الگوی ابراهیمی در قرآن، یک الگوی جامع تربیتی است که برای هر سالک الی الله از «شک» سازنده تا «یقین» امامت‌بخش، قابل تطبیق می‌باشد. https://api.lu.ac.ir/article_735974.html یکی از ابزارهای معتبر در شناسایی حوزه‌های پژوهشی و ترسیم ارتباطات میان حوزه‌ها در قالب یک نقشه موضوعی، علم‌سنجی است. استفاده از این تکنیک جهت کسب بینشی جامع در زمینه پژوهشات مربوط به مسئولیت اجتماعی در حوزه بانکداری اقدامی نوین می باشد. هدف مطالعه پیش رو، ترسیم و تحلیل نگاشت تولیدات علمی بین‌المللی در زمینه مسئولیت اجتماعی در حوزه بانکداری می‌باشد. این مطالعه که از پارادایم تفسیری پیروی می‌کند از نوع مطالعات توصیفی است که به روش نظام‌مند انجام‌شده و با استفاده از عبارات جست‌وجوی تعریف‌شده در پایگاه اطلاعاتی (web of science) در عنوان مقالات در بازه زمانی سال‌های 2000 تا 2023 پژوهشات حوزه مسئولیت اجتماعی در صنعت بانکداری را موردبررسی عمیق قرار داده است. تحلیل عمیق روی 439 مقاله منتخب نشان داد که بیشترین پژوهشات در موضوع مذکور مربوط به سال 2019 میلادی است و کشورهای آمریکا، انگلستان و استرالیا به ترتیب بالاترین تعداد پژوهشات و ارتباط بین نویسندگان را دارند. توجه به پرکارترین و کم‌کارترین کشورها و محققان از طریق علم‌سنجی می‌تواند فرصت‌ها و ضعف‌های پژوهشاتی در زمینه مسئولیت اجتماعی در حوزه بانکداری را آشکار ساخته و افق پیش روی محققین ایرانی را جهت درخشش نتایج پژوهشات آن‌ها در سطح بین‌المللی روشن نماید. https://api.lu.ac.ir/article_736112.html چکیدهپژوهش حاضر با هدف طراحی الگوی تبیین مولفه‌های پاندمی کرونا در ایران انجام پذیرفته است، شیوع اپیدمی کرونا سبب ایجاد تغییرات عمیق در ابعاد مختلف زندگی مردم در سرتاسر جهان گردید که جامعه ایران از این قاعده مستثنی نیست. روش پژوهش در این مطالعه، کیفی و نوعی از فرا مطالعه به نام «فراترکیب» است که برای گردآوری داده‌ها از روش مرور نظام‌مند استفاده شده است. جمعیت مورد مطالعه پژوهش را تمامی مقاله‌های مرتبط با موضوع پژوهش شامل می‌شود. در راستای انجام پژوهش، پس از طراحی سوالات تحقیق، جستجویی نظام‌مند بر اساس کلیدواژه‌های مرتبط نظیر پاندمی کرونا ویروس و پیامدهای اپیدمی کرونا در پایگاه‌های داده تمامی نشریات علمی ـ پژوهشی معتبر داخلی طی سال‌های 1398 تا سال 1403 صورت گرفت. نتایج حاصل از بررسی 19 مقاله از 58 مقاله اولیه پژوهشگران استخراج گردید، یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که 12 بعد و 132 مؤلفه به عنوان ابعاد پاندمی کرونا در ایران شناسایی گردید و بر اساس همین ابعاد، مدل یکپارچه نهایی ارائه و اعتبار سنجی شد. نتیجه آن که این مقاله با شناسایی تمامی ابعاد پاندمی کووید ـ 19 در منابع موجود در سال‌های 1398 تا سال 1403 می‌تواند به عنوان مبنایی برای شناسایی مؤلفه‌های پاندمی کرونا در ایران برای محققان و سایر گروه‌ها https://api.lu.ac.ir/article_736345.html اراضی ملی به‌عنوان بخشی از ثروت‌های عمومی و سرمایه‌های بین‌نسلی، در نقطه تلاقی سیاست‌های حفاظت از منابع طبیعی، توسعه شهری و حکمرانی سرزمین قرار دارند. تعدد قوانین، پراکندگی صلاحیت نهادهای متولی و گسترش الحاق اراضی به محدوده شهرها، چالش‌های مهمی را در نظام حقوقی و مدیریتی حاکم بر این اراضی ایجاد کرده است. پژوهش حاضر با هدف تبیین نحوه تنظیم‌گری اراضی ملی در مواجهه با تعارض قوانین و تداخل صلاحیت‌های نهادی و نیز تحلیل آثار حقوقی الحاق این اراضی به محدوده شهرها در پرتو رویه قضایی انجام شده است. این پژوهش با روش توصیفی ـ تحلیلی و بر پایه مطالعه کتابخانه‌ای، تحلیل قوانین و مقررات و بررسی آرای هیأت عمومی دیوان عدالت اداری، آرای وحدت رویه دیوان عالی کشور و سایر رویه‌های قضایی مرتبط صورت گرفته است. یافته‌ها نشان می‌دهد که مهم‌ترین چالش نظام موجود، فقدان الگوی یکپارچه تنظیم‌گری، پراکندگی صلاحیت‌ها و نبود سازوکار مؤثر برای هماهنگی میان قوانین منابع طبیعی، زمین شهری، شهرسازی و مقررات ثبتی است؛ وضعیتی که موجب شده رویه قضایی نقش جبرانی و هماهنگ‌کننده در رفع تعارضات ایفا کند. همچنین بررسی آرای قضایی مؤید آن است که الحاق اراضی ملی به محدوده یا حریم شهر، به‌تنهایی موجب زوال وصف ملی یا ایجاد مالکیت خصوصی نمی‌شود و هرگونه تغییر در وضعیت حقوقی این اراضی مستلزم وجود مبنای قانونی مستقل و طی تشریفات مقرر است. نتایج پژوهش حاکی از آن است که گذار از مدیریت بخشی به تنظیم‌گری یکپارچه، تقویت هماهنگی نهادی، تکمیل نظام کاداستر و ارتقای وحدت تفسیری در رویه قضایی، از مهم‌ترین الزامات ارتقای حکمرانی اراضی ملی و کاهش تعارضات حقوقی در این حوزه به شمار می‌آید. https://api.lu.ac.ir/article_736347.html حقوق جزای نظامی به‌واسطه پیوند ناگسستنی با الزامات امنیتی، انضباطی و سلسله‌مراتب فرماندهی، همواره در وضعیت تقابل با اصول بنیادین حقوق کیفری و آموزه‌های بنیادین حقوق کیفری قرار داشته است. پژوهش حاضر با هدف تبیین نسبت میان ضرورت‌های خاص نهاد نظامی و اصول عام حقوق کیفری، به ارزیابی ظرفیت‌های حقوق جزای نظامی ایران در مسیر همگرایی با استانداردهای دادرسی عادلانه و الگوهای تطبیقی می‌پردازد. این مطالعه با اتخاذ رویکردی توصیفی–تحلیلی و بهره‌گیری از روش حقوق تطبیقی، نظام حقوقی ایران را در مقام مقایسه با برخی نظام‌های منتخب رومی–ژرمنی و کامن‌لا مورد واکاوی قرار می‌دهد. پرسش بنیادین این نوشتار، میزان انطباق مقررات کیفری نظامی ایران با انگاره‌های دادرسی عادلانه و راهکارهای تقویت این همگرایی در پرتو جهانی‌شدن حقوق کیفری است. یافته‌های تحقیق حاکی از آن است که حقوق جزای نظامی ایران اگرچه از حیث ساختار قانونی و پیش‌بینی نهادهای اختصاصی، واجد انسجام نسبی است، اما در عرصه‌های حیاتی نظیر تضمین استقلال قضایی، تحدید مداخله‌ی فرماندهی، تخصص‌گرایی تقنینی و نهادینه‌سازی حقوق شهروندی، با چالش‌های ساختاری روبروست. در مقابل، تجارب تطبیقی نشان از وجود الگوهای کارآمد در تعدیل تضاد میان انضباط نظامی و عدالت کیفری دارند. نتایج تحقیق نشان دادکه تحقق عدالت کیفری نظامی پایدار، مستلزم بازتعریف نسبت میان الزامات حاکمیتی و اصول بنیادین حقوق کیفری و حرکت به سمت همگراییِ این حوزه با انگاره‌های حقوق کیفری، برمبنای زمینه‌های بومی و ملی است. https://api.lu.ac.ir/article_736423.html مقدمه و هدف: غنی‌سازی شغلی یکی از مؤلفه‌های مهم در ارتقای کیفیت زندگی کاری و بهبود عملکرد اعضای هیئت علمی است که بر بازطراحی شغل بر اساس نیازهای روان‌شناختی، حرفه‌ای و اجتماعی تأکید دارد. با وجود اهمیت این مفهوم در آموزش عالی، پژوهش‌های اندکی به تبیین ابعاد بومی آن در میان اساتید دانشگاه‌های علوم پزشکی پرداخته‌اند. هدف پژوهش حاضر، شناسایی و تبیین ابعاد غنی‌سازی شغلی اعضای هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی لرستان و ارائه الگویی بومی برای آن بود.روش‌شناسی پژوهش: این پژوهش با رویکرد کیفی و روش تحلیل مضمون براون و کلارک (2006) انجام شد. داده‌ها از طریق پانزده مصاحبه نیمه‌ساختاریافته با اعضای هیئت علمی رسمی و حق‌التدریس گردآوری گردید. نمونه‌گیری به شیوه نظری و گلوله‌برفی انجام شد و تحلیل داده‌ها تا رسیدن به اشباع نظری ادامه یافت.یافته‌ها: تحلیل مضمون داده‌ها منجر به استخراج 344 کد باز اولیه شد که پس از تلفیق مفهومی، در قالب ۲۴ مضمون فرعی و شش مضمون اصلی طبقه‌بندی گردید. این مضامین شامل عوامل فردی، سازمانی، حرفه‌ای، اجتماعی، محیطی و تعادل کار و زندگی بودند. یافته‌ها نشان دادند غنی‌سازی شغلی پدیده‌ای چندبعدی و پویا است.نتیجه‌گیری: پژوهش حاضر با ارائه الگویی از غنی‌سازی شغلی در آموزش عالی، بر ضرورت تحول در نگرش مدیریتی، فرهنگ سازمانی و سیاست‌های توسعه حرفه‌ای تأکید دارد. اجرای چنین الگویی می‌تواند به ارتقای انگیزش، رضایت شغلی و عملکرد آموزشی و پژوهشی اعضای هیئت علمی منجر شود. https://api.lu.ac.ir/article_736439.html چکیده زمینه و هدف: با عنایت به تمایل طبیعی و تلاش انسان‌ها برای بهره‌مندی از موهبت فرزند، توسل زوجین نابارور به روش های متعدد و نوین درمانی، که از پیشرفت‌های قابل توجه بشر است، امری بدیهی است. با توجه به شیوع این روش‌ها، یکی از نیازهای زوجین مسلمان، دانستن احکام این روش‌هاست. بر اساس قاعده کلی، دین اسلام نسبت به تمام اعمال و نیاز بندگان اعلام نظر نموده و برای آن حکمی ارائه داده، و موضوع درمان ناباروری نیز از این قاعده مستثنا نیست. این مقاله به بررسی فرایندهای مقدمات باروری می پردازد. و از آنجایی که تهیه نمونه مرد از ابتدایی‌ترین اقدامات تشخیصی در فرایند درمان است یکی از شایع ترین چالش ها برای عموم زوجین است. روش: پژوهش حاضر به روش توصیفی- تحلیلی و بر پایه مطالعات کتابخانه ای و تجزیه تحلیل مقالات علمی انجام شده و در آن مبانی فقهی و نظرات اسلام مرتبط با عزل و استمناء بررسی شده است. یافته ها: گزارش‌ها و اظهارات زوجین نابارور حاکی از آن است که در برخی از مراکز درمانی در ایران، تهیه نمونه منی از زوج، بعضاً بدون دخالت و همکاری زوجه و با استفاده از روش استمناء یا خودارضایی صورت می‌گیرد. نتایج: با عنایت به منع شرعی این عمل در شریعت اسلام - ناظر به اثرات وضعی آن - پژوهش حاضر در پایان به این نتیجه می‌رسد که برابر نتایج درمانی زوجین، بهره‌برداران از روش عزل، نسبت به استمناء کنندگان توفیق بالاتری در درمان ناباروری داشته اند. کلیدواژه ها: ناباروری، استمناء، عزل، نمونه‌گیری، اسپرم، آنالیز اسپرم. https://api.lu.ac.ir/article_736960.html هدف از پژوهش حاضر بررسی مقایسه اثربخشی روان درمانی وجودی و درمان مبتنی بر شفقت بر حساسیت اضطرابی در زنان مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس بود. روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه کنترل همراه با مرحله پیگیری 2 ماهه بود. جامعه آماری پژوهش کلیه زنان مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس مراجعه کننده به انجمن مولتیپل اسکلروزیس شهر تهران در تابستان سال 1403 بودند. سپس تعداد 45 زن بیمار تشخیص داده شده بر اساس پزشک متخصص به صورت تصادفی ساده در دو گروه شامل گروه آزمایشی روان‌درمانی وجودی (15 زن)، گروه درمانی مبتنی بر شفقت (15 زن) و یک گروه کنترل (15 زن) قرار گرفتند. سپس گروه‌‌ آزمایش اول تحت 10 جلسه 90 دقیقه‌ای روان‏درمانی وجودی و گروه آزمایش دوم تحت10 جلسه 90 دقیقه‌ای درمان مبتنی بر شفقت قرار گرفتند. از پرسشنامه حساسیت اضطرابی (ASI) ریس و همکاران (1986) به منظور گردآوری اطلاعات استفاده شد. ‌برای تحلیل داده‌ها از به‌دست‌آمده از تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر و آزمون تعقیبی بن‌فرونی استفاده شد. https://api.lu.ac.ir/article_737178.html چکیده آموزه‌ی موعود باوری و مهدویت به عنوان از اساسی‌ترین مباحث دینی در میان ادیان و به صورت ویژه در مذاهب اسلامی جایگاه خاصی دارد. از همین رو، بررسی شاخص های حکمرانی منجی موعود از مباحث مهم و قابل توجه در حوزه‌ی مهدویت به شمار می‌رود. پرداختن به این موضوع از آن جهت ضرورت دارد که بسیاری از مسائل معرفتی مربوط به شناخت دوران پرشکوه ظهور موعود نجات بخش در پرتو تبیین این شاخص‌ها و شرایط آشکار می‌گردد. بریلویه، امام مهدی ع را آخرین امام و خلیفه‌ی ظاهری و باطنی در عصر حاضر دانسته و ظهور ایشان را از نشانه‌های فرارسیدن قیامت برمی‌شمارند. این مقاله با بهره‌گیری از روش توصیفی-تحلیلی، به بررسی شاخص های حکمرانی منجی موعود نجات بخش از دیدگاه بریلویه می‌پردازد. بر اساس یافته‌های این تحقیق، حکمرانی واحد جهانی منجی موعود و خلیفه عصر حاضر دارای شاخص‌هایی همچون کمال و سعادت حقیقی انسان، حاکمیت دین اسلام در همه ابعاد زندگی بشر، حکمرانی بر اساس عدالت فراگیر، فراهم آوردن رفاه و آسایش همگانی، دگرگونی، تکامل و پیشرفت علوم و فناوری براساس آموزه های دینی، حکمرانی منجی موعود مکمل حکمرانی نبوی خواهد بود..توجه به این شاخص ها، نقش بسزایی در شناخت مسلمانان نسبت به جامعه‌ی مهدوی نوید بخش ایفا خواهد کرد. https://api.lu.ac.ir/article_737183.html پژوهش حاضر با هدف بررسی اثر سبک‌های دلبستگی و ترومای دوران کودکی بر گرایش به طلاق با میانجی‌گری کمال‌گرایی و باورهای دینی انجام شد. این مطالعه از نوع توصیفی-همبستگی و با رویکرد مدل‌سازی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری پژوهش را ۴۰۰ نفر متقاضی طلاق مراجعه‌کننده به مراکز مشاوره شهرستان کرمانشاه در شش‌ماهه اول سال ۱۴۰۳تشکیل دادند که به روش نمونه گیری هدفمند انتخاب شدند. برای گردآوری داده ها از پرسشنامه های سبک های دلبستگی (کولینز و رید،1990)،کمال‌گرایی (هیل و همکاران، ۲۰۰۴)، ترومای دوران کودکی (برنشتاین و همکاران، ۲۰۰۳) و باورهای دینی (بهرامی، ۱۳۷۸) وگرایش به طلاق (قادرزاده وهمکاران 1391 ) استفاده شد. داده‌ها به دو روش حضوری و آنلاین جمع آوری شدند و برای تجزیه و تحلیل آنها از نرم‌افزارهای SPSS نسخه ۲۸ و SmartPLS3 بهره گرفته شد. برای تعیین برازش مدل از شاخص‌های معتبر استفاده شد. نتایج مدل ساختاری نشان داد سبک‌های دلبستگی و ترومای دوران کودکی به‌صورت مستقیم از طریق کمال‌گرایی و باورهای دینی بر گرایش به طلاق اثر معنادار دارند (۰۵/۰P< .). شاخص‌های برازش مدل، از جمله مقدار GOF معادل 616/۰، نشان داد مدل پژوهش از برازش مطلوب برخوردار است. یافته‌ها اهمیت تجربه‌های آسیب‌زای اولیه و الگوهای ارتباطی درونی‌شده در تبیین گرایش به طلاق برجسته می‌سازد https://api.lu.ac.ir/article_737220.html نوع پوشش افراد جامعه و کارکردهای اجتماعی و ارزش و فرهنگ استفاده و بازتاب آن در متون نشان‌دهنده‌ی بخشی از فرهنگ جامعه است. نگارندگان بر آن بوده‌اند تا با ابزار یادداشت‌برداری و تحقیق کتابخانه‌ای و اَسنادی، به‌شیوه‌ی توصیفی‌ـ تحلیلی، داده‌ها را گردآوری و تحلیل‌نمایند. لذا با استناد به احادیث پیشوایان دینی و نیز اقوال بزرگان طریقت، جایگاه و نقش دینی و اجتماعی عباء در فرهنگ اسلامی و نوعی تقابل آن با تن‌پوش قبا را تبیین‌نمایند و سپس جلوه‌های ادبی آن را با شواهد شعری مربوط از متون ادبی نشان‌دهند. بِ. یافته‌های پژوهش حاکی از آن است که عبا بیشتر پوشش مورداستفاده‌ی اهلِ‌دین بوده و کم‌کم در عصر قاجار به‌همراه قبا به پوشش ویژه‌ی روحانیّت شیعه تبدیل‌شده‌است؛ و بعدها در دوران متأخّر لباس مخصوص طبقه‌ی روحانیّت شده‌است. شاعران و نویسندگان ترکیبات ادبی فراوانی با واژه‌ی «عبا» و مترادفات آن ساخته و تصویرهایی ادبی ارائه‌داده‌اند که از آن میان بسامد «عبا» کمتر و بسامد مترادفات آن بیشتر است. از جمله‌ی این ترکیبات با اضافه‌های تشبیهی «حُلّه‌ی حیات، حُلّه‌ی حدوث، رِداء صبح، ردای نور، ردای ساده‌ی احرار و ... » برای بیان مفاهیم و تعالیم اخلاقی و عرفانی به‌کاربرده‌اند؛ هرچند در مواردی با بیان صرفاً ادبی همراه نیست. https://api.lu.ac.ir/article_738816.html خشونت علیه زنان به دلیل ابعاد جنسی و عدم مشارکت زنان در جنگ همواره مورد توجه نهادهای بین‌المللی پس از تأسیس سازمان ملل و نهادهای وابسته به آن بوده است. پژوهش حاضر درصدد است تا نقش نهادهای بین‌المللی در مواجهه با خشونت مبتنی بر جنسیت را در مخاصمات مسلحانه بررسی نماید. پرسش مقاله این است که نهادهای بین‌الملل از چه راههای برای مواجهه با خشونت مبتنی بر جنسیت در مخاصمات مسلحانه استفاده می‌کنند؟ نتایج مقاله نشان داد نهادهایی نظیر کمیسیون مقام زن یا زنان ملل و سایر نهادهایی که با تأثیرپذیری از اعلامیه حقوق سیاسی-مدنی اقدام به رسیدگی به خشونت علیه زنان می‌نمایند، نقش مهمی در شناسایی عاملان خشونت مبتنی بر جنسیت علیه زنان در مخاصمات مسلحانه ایفا کردند. همچنین در مواردی که خشونت جنسیتی توسط دولت‌های مختلف صورت می‌گیرد، بحث مجرمانه تلقی کردن آنان تحت عنوان خشونت سازمان‌یافته و دولتی را مدنظر قرار می‌دهند که مورد توجه نهادهای کیفری نظیر دیوان کیفری بین‌المللی و کنوانسیون پیشگیری و مجازات نسل‌زدایی است. برخی نهادهای وابسته به سازمان ملل در مواردی که خشونت مبتنی بر جنسیت به شکل سرکوب، کشتار زنان منجر می‌شود، با تشکیل کمیته‌های حقیقت‌یاب در مخاصمات مسلحانه اقدام می‌نمایند. اما مشکل عمده آن است که اقدامات نهادهای یاد شده جنبه توصیه‌ای داشته و غالباً به دلیل ملاحظات سیاسی توسط اعضا نیز نادیده گرفته شده و تبعاتی برای دولت ناقض حقوق زنان در مخاصمات مسلحانه ندارد. در مقاله حاضر از روش توصیفی-تحلیلی و ابزار کتابخانه‌ای استفاده شده است. https://api.lu.ac.ir/article_738817.html پناهندگان به‌عنوان یکی از آسیب‌پذیرترین گروه‌های اجتماعی، در معرض انواع بزه‌دیدگی اولیه و ثانویه قرار دارند. نقش پلیس به‌عنوان نخستین حلقه تماس با این افراد، نقشی حیاتی و چندبعدی است؛ نقشی که می‌تواند در جهت حمایت یا برعکس، در راستای تشدید آسیب‌ها عمل کند. تعامل پلیس با پناهندگان از منظر سیاست جنایی، ببا تأکید بر چالش‌های ساختاری، حقوقی و اجرایی، از جمله موضوعات مغفول‌مانده در نظام‌های کیفری است. هدف اصلی، بررسی نقش پلیس در مواجهه با بزه‌دیدگی پناهندگان، شناسایی چالش‌های حقوقی و نهادی موجود و ارائه راهکارهایی برای اصلاح سیاست‌های پلیسی در چارچوب سیاست جنایی حمایت‌محور است. سؤال پژوهش:پلیس در مواجهه با پناهندگان بزه‌دیده چه جایگاهی در سیاست جنایی دارد؟ روش تحقیق توصیفی-تحلیلی و تطبیقی است. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که خلأهای حقوقی، نگاه امنیتی و عدم نظارت مؤثر بر عملکرد مأموران پلیس منجر به بروز بزه‌دیدگی ثانویه شده است. تجربه کشورهایی که به سمت «پلیس جامعه‌محور» و آموزش‌های مبتنی بر حقوق بشر حرکت کرده‌اند، نشان می‌دهد که امکان طراحی الگوی مؤثر برای کاهش آسیب‌ها و افزایش حمایت کیفری وجود دارد. نتیجه گیری:سیاست جنایی مؤثر در حمایت از پناهندگان نیازمند اصلاح نگاه امنیت‌محور پلیس، آموزش تخصصی، نظارت نهادهای مستقل و تقویت همکاری پلیس با نهادهای حمایت اجتماعی و حقوق بشری است. https://api.lu.ac.ir/article_737434.html هدف: این پژوهش با هدف تبیین نقش اوضاع اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی منطقه دیلمان در شکل‌گیری و توفیق نهضت علویان انجام شده است. مسئله اصلی پژوهش آن است که ویژگی‌های ساختاری جامعه دیلمان و شرایط حاکم بر آن در آستانه تأسیس حکومت علویان، چگونه زمینه‌های پذیرش و استقرار این حکومت را فراهم ساخته است. از این رو، پژوهش حاضر می‌کوشد با بررسی پیوند میان وضعیت معیشتی، روابط طبقاتی، بافت فرهنگی و نارضایتی‌های اجتماعی، علل موفقیت علویان در این منطقه را روشن سازد.روش پژوهش: پژوهش حاضر با روش توصیفی ـ تحلیلی و با تکیه بر منابع کتابخانه‌ای انجام شده است. در این راستا، داده‌های تاریخی مرتبط با اوضاع اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی دیلمان گردآوری و تحلیل شده تا نقش این عوامل در ظهور و استقرار حکومت علویان تبیین شود.یافته‌ها: یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که منطقه دیلمان از نظر اقتصادی، به سبب شرایط اقلیمی مناسب، بارندگی فراوان و خاک حاصلخیز، از ظرفیت قابل توجهی در کشاورزی، آبادانی و گسترش سکونتگاه‌های روستایی برخوردار بوده است. از نظر اجتماعی، جامعه دیلمان دارای ساختاری طبقاتی شامل نجبا و اشراف، دهقانان و رعایا بود که در آن، طبقات ممتاز از امتیازات بیشتری برخوردار بودند. در کنار این وضعیت، تحمیل مالیات‌های سنگین بر کشاورزان و رعایا و بی‌توجهی به طبقات فرودست، موجب تعمیق شکاف‌های اجتماعی و افزایش نارضایتی عمومی شده بود.نتیجه‌گیری: بر پایه یافته‌های پژوهش، می‌توان نتیجه گرفت که موفقیت نهضت علویان در دیلمان تنها محصول یک دعوت سیاسی یا مذهبی نبود، بلکه ریشه در بسترهای اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی این منطقه داشت. نابرابری‌های طبقاتی، فشارهای مالیاتی، محرومیت طبقات فرودست و ضعف مشروعیت حاکمان محلی، زمینه گسترش نارضایتی و آمادگی جامعه برای پذیرش یک نیروی سیاسی جدید را فراهم کرده بود. در چنین فضایی، علویان توانستند با بهره‌گیری از این نارضایتی‌ها و اتکا به ظرفیت‌های موجود در منطقه، حمایت بخشی از جامعه را به دست آورند و زمینه تأسیس حکومت علویان طبرستان را فراهم سازند. https://api.lu.ac.ir/article_737569.html هدف: هدف از این پژوهش، تحلیل و تبیینِ جایگاه و کارکرد مؤلفه‌های فرهنگ ایرانی-اسلامی در منظومه فکری و ادبی محمدرضا شفیعی کدکنی (م. سرشک) است. این پژوهش می‌کوشد تا نشان دهد چگونه شاعر با بهره‌گیری از نمادها، اساطیر و مفاهیمِ برخاسته از تاریخِ کهن ایران و اندیشه‌های والای اسلامی، به بازآفرینیِ دغدغه‌های اجتماعی و سیاسیِ خود پرداخته و این عناصر را به ابزاری برای نقد شرایط زمانه، تبیین هویت ملی و حفظ اصالت‌های فرهنگی در برابر آسیب‌های مدرنیته و استبداد تبدیل کرده است.روش پژوهش: این پژوهش از نوع بررسی‌های ادبی و با رویکرد تحلیلی-توصیفی تدوین شده است. جامعه آماری پژوهش شامل مجموعه سروده‌های محمدرضا شفیعی کدکنی در بازه زمانی سال‌های ۱۳۴۴ تا ۱۳۷۷ شمسی است. شیوه گردآوری اطلاعات در این تحقیق، مبتنی بر مطالعه دقیق و انتقادیِ آثار شعری شاعر، بررسی منابع علمی و اسنادی مرتبط، و استخراج یادداشت‌های تحلیلی از متونِ مورد مطالعه بوده است.یافته‌ها: نتایج نشان می‌دهد که عناصر فرهنگ ایرانی و اسلامی حضوری گسترده و معنادار در شعر شفیعی کدکنی دارند. اساطیر و چهره‌های کهن ایرانی مانند سیاووش، بیژن، کاوه، تهمتن، کاووس، افراسیاب، زرتشت، مانی و سیمرغ در شعر او بازتاب یافته‌اند. شاعر از این شخصیت‌ها و روایت‌ها برای خلق نمادهایی بهره می‌گیرد که بیانگر اوضاع اجتماعی و سیاسی عصر او، به‌ویژه ظلم و بیداد حکومت پهلوی، هستند. همچنین در شعر او، ایران نه فقط به عنوان سرزمینی جغرافیایی، بلکه به مثابه هویتی ملی و فرهنگی، جایگاهی محوری دارد.نتیجه‌گیری: شفیعی کدکنی با تکیه بر میراث غنی ایرانی و اسلامی، شعر خود را به عرصه‌ای برای بازنمایی و صیانت از هویت ملی و فرهنگی تبدیل کرده است. از نگاه او، مهم‌ترین تهدید معاصر نه فقط تجاوز به مرزهای جغرافیایی، بلکه آسیب به هویت ملی-فرهنگی ایران است؛ از همین رو، ایران باستان و ایران پس از اسلام، با همه ابعاد تاریخی، فرهنگی، هنری و فکری خود، در شعر او حضوری پررنگ و ماندگار دارد. در نهایت، این رویکرد شاعرانه نشان می‌دهد که بازگشت به ریشه‌های اصیل فرهنگی، راهکاری بنیادین برای گذار از بحران‌های هویت و مواجهه آگاهانه با چالش‌های فکری دنیای مدرن است. https://api.lu.ac.ir/article_737636.html هدف: پژوهش حاضر با هدف تعیین نقش تعدیل‌کننده هوش معنوی در پیش‌بینی مشکلات رفتاری بر اساس متغیرهای دشواری در تنظیم هیجان و استرس ادراک‌شده در بین دانش‌آموزان انجام شد؛ زیرا ناسازگاری‌های هیجانی، ریشه اصلی بروز بسیاری از مشکلات رفتاری در این گروه سنی محسوب می‌شوند.روش پژوهش: این مطالعه به‌صورت توصیفی-همبستگی انجام گرفت. جامعه آماری شامل تمامی دانش‌آموزان پسر مقطع متوسطه دوم شهر کرج در سال ۱۴۰۴ بود که از میان آن‌ها ۳۸۱ نفر به روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب شدند. برای جمع‌آوری داده‌ها از مقیاس هوش معنوی کینگ، مقیاس دشواری در تنظیم هیجان گراتز و روئمر، پرسشنامه استرس ادراک‌شده کوهن و پرسشنامه مشکلات رفتاری آخنباخ استفاده شد و تحلیل داده‌ها با نرم‌افزار SPSS-25 و از طریق آزمون‌های همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون صورت پذیرفت.یافته‌ها: نتایج نشان داد که بین نمره کلی هوش معنوی، دشواری در تنظیم هیجان و استرس ادراک‌شده با مشکلات رفتاری رابطه معناداری وجود دارد (P<0/001). همچنین، نتایج تحلیل رگرسیون سلسله‌مراتب، فرضیه پژوهش مبنی بر نقش تعدیل‌گری هوش معنوی در پیش‌بینی مشکلات رفتاری از روی نمرات دشواری در تنظیم هیجان و استرس ادراک‌شده را تأیید کرد و این روابط در سطح P<0/001 معنادار گزارش شد.نتیجه‌گیری: یافته‌ها مؤید آن است که متغیرهای پیش‌بین (دشواری در تنظیم هیجان و استرس ادراک‌شده) توانایی تبیین مشکلات رفتاری را دارند و در این میان، هوش معنوی به‌عنوان یک عامل محافظت‌کننده، نقش تعدیل‌گر ایفا می‌کند. بر این اساس، پیشنهاد می‌شود نظام آموزشی با تقویت مؤلفه‌های هوش معنوی در برنامه‌های پرورشی، به دانش‌آموزان کمک کند تا در مواجهه با فشارهای روانی و هیجانی، واکنش‌های سازگارانه‌تری نشان دهند. همچنین نتایج این پژوهش لزوم گنجاندن مداخلات مبتنی بر هوش معنوی را در مراکز مشاوره مدارس، جهت کاهش آسیب‌های رفتاری و ارتقای سلامت روان دانش‌آموزان بیش از پیش نمایان می‌سازد.