New researches in Islamic humanities studies

New researches in Islamic humanities studies

Explaining Hafez's ethical approach: individual or social

Document Type : Original Article

Authors
1 Department of Islamic Studies, Faculty of Medicine, Kermanshah University of Medical Sciences, Kermanshah, Iran
2 Associate Professor, Department of Medical Ethics, Faculty of Medicine, Kermanshah University of Medical Sciences, Kermanshah, Iran
Abstract
The main concern of this article is to explain Hafez's ethical approach; individual or social. In fact, he is not just an important part of Persian literature, but over the centuries he has become one of the intellectual and cultural sources and spiritual and moral supports of Persian speakers. Therefore, considering the importance of ethics and the necessity of analyzing and finding the roots of the ethical situation of his time, in an analytical-descriptive manner and by referring to Hafez's poems, it is necessary to diligently find out which type of ethical schools and principles this Hafez, or as some cleverly put it, this historical memory of ours, is promoting and propagating through his poems and thoughts, and also, is this ethical school, whatever it is, individual or social? In fact, the novelty and innovation of the present article lies in explaining and proving whether Hafez's ethics are individual or social and the difference between these two categories. The conclusion is that: in love for people (which Hafez's poems are full of), the important thing is the emotional basis of social ethics, and love for people, in itself, does not have intrinsic value. Therefore, Hafez does not recognize any limits or boundaries in the category of "social ethics" and emphasizes its observance for "everyone".
Keywords

  1. احمدی، بابک. ۱۳۸۰. ساختار و تاویل متن. تهران: نشر مرکز، چاپ پنجم
  2. استعلامی، محمد. 1383. درس حافظ، نقد و شرح غزل های حافظ، دوره ی دو جلدی. تهران: سخن
  3. بامدادی، بهروز. ۱۳۹۲."دلیل عکس(استدلال عکس؛ نوعی طنز در شعر حافظ". تهران. بهارستان سخن. سال دهم. شماره 24. صص 181-196
  4. برزگرخالقی، محمدرضا. 1383."ناصر خسرو و علوم رایج زمان خود". شماره تابستان و پاییز. تهران. مجله دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تهران. صص 73-63
  5. پورنامداریان، تقی. 1382. گمشده لب دریا. تهران: چاپ سخن، چاپ اول
  6. شمسی، پارسا. ۱۳۹۱. "آشفتگی پارادایمی حافظ در برخورد با امر سیاسی". تهران: جستارهای نوین ادبی(ادبیات و علوم انسانی سابق). سال 51. شمارة ۱۰۱. صص ۵۰-۲۷
  7. حافظ، شمس الدین محمد، (1388)، دیوان حافظ.بر اساس نسخه علامه محمد قزوینی، قاسم غنی، به اهتمام جهانگیر منصور، تهران، نشر دوران
  8. خرمشاهی، بهاءالدین. ۱۳۸۷. حافظ، حافظۀ ماست. تهران: سارنگ
  9. خرم شاهی، بهاءالدین. 1387. حافظ. تهران: ناهید، چاپ چهارم
  10. خرمشاهی، بهاءالدین. 1384. ذهن و زبان حافظ (با افزایش دهها مقاله). تهران: ناهید، ویراست سوم
  11. جهانبگلو، رامین. 1382. جهانی بودن: پانزده گفتگو با اندیشمندان جهانی امروز. تهران: نشر مرکز
  12. جزایری، محمدعلی. ۱۳۸۲. دروس اخلاق اسلامی. قم: انتشارات مرکز مدیریت حوزه علمیه قم
  13. رحیمی، مصطفی. 1371. درباره اندیشه حافظ(همراه با انتقادگونه ای از تصوف). تهران: نشر نور
  14. رحمدل، غلامرضا. 1380."حکمت و اخلاق در غزلیات حافظ". شماره تابستان و پاییز. تهران، مجله دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تهران. صص ۱۵۹-۱۵۸،
  15. رحمدل، غلامرضا. ۱۳۸۱."اخلاق اجتماعی در مثنوی معنوی". پژوهشنامه علوم انسانی. شماره ۳۳. صص ۳۲۲-۳۰۳
  16. رنجبر، احمد. ۱۳۷۱. اجتماعیّات در ادبیّا ت. تهران: نشر اساطیر
  17. زرین کوب، عبدالحسین. 1380. از کوچه رندان، درباره زندگی و اندیشه حافظ. تهران: امیر کبیر، ویراست دوم
  18. ژکس. 1362. فلسفه اخلاق: حکمت عملی. ترجمه ابوالقاسم پورحسینی. تهران: امیر کبیر
  19. غزالی، امام محمد. 1382. کیمیای سعادت. به سعی و اهتمام پروین قائمی. تهران: پیمان
  20. فنایی، ابوالقاسم. 1392. دین در ترازوی اخلاق. تهران: موسسه فرهنگی صراط، چاپ ۱
  21. قاسم زاده، سیدعلی. ۱۳۹۲)."بوطیقای انسان شناختی در منظومه فکری حافظ و کرکگور". نشریه ادبیات تطبیقی. دانشگاه شهید باهنر کرمان. سال5. شماره شماره 9. صص194-174
  22. قیصری، حشمت و سیده رقیه مهری نژاد. ۱۳۹۴."تاثیر پذیری حافظ از نظامی درآموزه های اخلاقی و تعلیمی". پژوهشنامه ادبیات تعلیمی. سال7. شماره26. صص 15۵-129
  23. گنسلر،‌ هری.جی. 1385. درآمدی‌جدید به فلسفه اخلاق. ترجمه جمیده بحرینی. ویراسته مصطفی ملکیان. تهران: آسمان خیال. همایون آثار
  24. لاهوری، اقبال. 1382. کلیات اقبال لاهوری. تهران: پیمان
  25. لیمبرت، جان. 1386. تاریخ شیراز در عصر حافظ. ترجمه محمد اسماعیل فلزی. تهران: زوار
  26. ماندلا، نلسون. 1387. راه دشوار آزادی. ترجمه مهوش غلامی. تهران: انتشارات اطلاعات
  27. مصباح یزدی، محمدتقی. 1384. نقد و بررسی مکاتب اخلاقی. قم: موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی
  28. مطهری، مرتضی. 1381. کلیات علوم اسلامی ج۲. قم: صدرا.
  29. مگی، برایان. 1387. مردان اندیشه: پدید آورندگان فلسفه معاصر. ترجمه عزت الله فولادوند. تهران: طرح نو
  30. ناصرخسرو. 1357. دیوان. به اهتمام مجتبی مینوی و مهدی محقق. تهران: موسسه مطالعات اسلامی دانشگاه مک گیل
  31. نیچه، فردریش. 1387. تبارشناسی اخلاق. ترجمه داریوش آشوری. تهران: آگاه، چاپ هفتم
  32. وجدانی، فریده. 1388."نقدی بر انتساب حافظ به طریقه ملامت". مجله دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تهران. سال هفدهم. شماره 64. صص۱۹۱-۱۷۱

33. Giddens, Antony, (1971), Capitalism and Modern Social Theory, London, Cambridge U.